Belastingen in Frankrijk

Marktdag in de Provence

Inhoudsopgave

Eerst dit:

Frankrijk is fiscaal niet automatisch goedkoper of duurder dan Nederland.

Het hangt sterk af van jouw persoonlijke situatie, je inkomen, je pensioen, je vermogen en het soort woning dat je bezit.

De Franse belastingregels zijn op sommige punten gunstiger, op andere punten juist minder gunstig dan in Nederland. Daarom vind ik het belangrijk om niet alleen naar afzonderlijke belastingtarieven te kijken, maar vooral naar het totale plaatje.

In deze rubriek leg ik de belangrijkste Franse belastingen stap voor stap uit en vergelijk ik ze waar dat voor een Nederlander relevant is met de situatie in Nederland. Mijn doel is niet om je ervan te overtuigen dat Frankrijk fiscaal beter is, maar om je te helpen zelf een goed onderbouwde beslissing te nemen.

Ik woon zelf al vele jaren in Frankrijk en heb in mijn werk veel te maken gehad met de Franse administratie en belastingen. Vanuit die ervaring probeer ik de Franse regels zo eenvoudig mogelijk uit te leggen en vooral aan te geven waar Nederlanders in de praktijk tegenaan kunnen lopen.

Belastingen in Frankrijk: een eerste kennismaking

Wanneer je vanuit Nederland naar Frankrijk verhuist, denk je waarschijnlijk eerst aan andere dingen dan aan belastingen.

Je zoekt een huis, je moet je inschrijven, een ziektekostenverzekering regelen en waarschijnlijk nog honderd andere praktische zaken organiseren.

Toch is het verstandig om je vrij snel te verdiepen in het Franse belastingstelsel.

Want zodra je fiscaal inwoner van Frankrijk wordt, verandert er behoorlijk veel. Niet alleen waar je belasting betaalt, maar ook hoe verschillende soorten inkomsten, vermogen en woningen worden belast.

En juist daar ontstaan bij Nederlanders nogal eens misverstanden.


Frankrijk heeft niet één enkele “belasting”

Wanneer Nederlanders over belastingen praten, denken ze vaak vooral aan de inkomstenbelasting.

In Frankrijk is het systeem wat breder.

Je kunt als particulier bijvoorbeeld te maken krijgen met:

  • impôt sur le revenu – inkomstenbelasting;
  • prélèvements sociaux – sociale heffingen op bepaalde inkomsten;
  • taxe foncière – een jaarlijkse belasting voor eigenaren van onroerend goed;
  • taxe d’habitation – die tegenwoordig vooral nog betrekking heeft op bepaalde woningen, zoals tweede woningen;
  • belastingen op inkomsten uit vermogen;
  • belastingen bij de verkoop van onroerend goed;
  • IFI (Impôt sur la Fortune Immobilière) voor bepaalde grotere vastgoedvermogens;
  • successie- en schenkingsrechten.

Welke belastingen je daadwerkelijk betaalt, hangt dus sterk af van je persoonlijke situatie.

Een gepensioneerd echtpaar met een eigen woning heeft bijvoorbeeld een heel andere fiscale situatie dan iemand die in Frankrijk werkt, een groot beleggingsvermogen heeft en verschillende huurwoningen bezit.


Het belangrijkste verschil: kijk naar het geheel

Dit is misschien wel het belangrijkste advies dat ik je op deze hele pagina kan geven.

Wanneer iemand mij vraagt: “Is Frankrijk fiscaal voordeliger dan Nederland?”

dan kan ik daar niet simpelweg “ja” of “nee” op antwoorden.

Het hangt ervan af.

Iemand met een bescheiden pensioen en weinig vermogen kan in Frankrijk een heel andere uitkomst hebben dan iemand met een hoog inkomen en een groot vermogen.

Ook de samenstelling van je vermogen speelt een rol.

Heb je vooral:

  • inkomen uit arbeid?
  • AOW en pensioen?
  • spaargeld?
  • beleggingen?
  • een eigen woning?
  • een tweede woning?
  • inkomsten uit verhuur?

Al deze elementen kunnen fiscaal anders worden behandeld.

Daarom vind ik vergelijkingen tussen Frankrijk en Nederland nuttig, maar alleen wanneer we het volledige plaatje bekijken.


Wie is fiscaal inwoner van Frankrijk?

Een van de eerste vragen die je jezelf moet stellen wanneer je naar Frankrijk verhuist is:

“Wanneer ben ik vanaf nu fiscaal inwoner van Frankrijk?”

Dat is niet uitsluitend afhankelijk van het aantal dagen dat je in Frankrijk verblijft.

Frankrijk kijkt onder andere naar je woonplaats, je gezinssituatie, je beroepsactiviteiten en het centrum van je economische belangen.

Wanneer zowel Frankrijk als Nederland op basis van hun eigen regels zou kunnen vinden dat je fiscaal inwoner bent, wordt de situatie vervolgens mede bepaald door het belastingverdrag tussen beide landen.

Dit onderwerp verdient daarom een apart artikel.

→ Wanneer ben ik fiscaal inwoner van Frankrijk?


De Franse inkomstenbelasting

Voor de meeste mensen is de impôt sur le revenu de belangrijkste belasting.

Frankrijk werkt met een progressief systeem: naarmate het belastbare inkomen hoger wordt, worden hogere delen van het inkomen tegen hogere tarieven belast.

Maar het Franse systeem heeft een bijzonder element dat voor Nederlanders interessant is:

het quotient familial.

Daarbij wordt onder andere rekening gehouden met de gezinssituatie en het aantal personen dat fiscaal ten laste komt.

Het belastbare inkomen wordt daardoor niet altijd op dezelfde manier berekend als een Nederlander gewend is.

Ook dit onderwerp verdient een eigen artikel.

→ Inkomstenbelasting in Frankrijk: hoe werkt het?


Je betaalt niet alleen inkomstenbelasting

Een ander belangrijk verschil in terminologie is dat je in Frankrijk te maken kunt krijgen met prélèvements sociaux.

Dat zijn sociale heffingen die op bepaalde inkomsten kunnen worden toegepast.

Voor iemand die alleen naar het percentage inkomstenbelasting kijkt, kan het Franse systeem daardoor soms anders uitpakken dan verwacht.

Daarom is het niet verstandig om alleen twee inkomstenbelastingtarieven naast elkaar te zetten.

Je moet kijken naar de totale fiscale en sociale lasten die op jouw specifieke inkomsten van toepassing zijn.


En wat gebeurt er met je Nederlandse pensioen?

Dit is voor veel Nederlandse emigranten een van de belangrijkste vragen.

Je kunt na je verhuizing naar Frankrijk bijvoorbeeld nog steeds ontvangen:

  • AOW;
  • een Nederlands bedrijfspensioen;
  • een particulier pensioen;
  • inkomsten uit Nederlandse beleggingen.

Dat betekent niet automatisch dat al deze inkomsten in hetzelfde land worden belast.

De manier waarop een pensioen wordt behandeld, kan afhankelijk zijn van het soort pensioen en van de afspraken tussen Frankrijk en Nederland.

Daarom is het belangrijk om niet te redeneren:

“Ik krijg mijn pensioen uit Nederland, dus ik betaal daar ook belasting.”

Dat is veel te eenvoudig.

Voor Nederlandse emigranten is het belastingverdrag tussen beide landen hierbij bijzonder belangrijk.

→ Hoe worden Nederlandse pensioenen belast als je in Frankrijk woont?


En je vermogen?

Ook hier zijn Frankrijk en Nederland niet zomaar met elkaar te vergelijken.

In Nederland speelt bijvoorbeeld de fiscale behandeling van vermogen een belangrijke rol.

Frankrijk heeft een andere benadering.

Spaargeld, beleggingen en onroerend goed worden niet allemaal op dezelfde manier behandeld.

Frankrijk kent bovendien de IFI, een belasting die betrekking heeft op bepaalde grote vastgoedvermogens.

Dat betekent niet dat iedere Nederlander die naar Frankrijk verhuist ineens met een Franse “vermogensbelasting” te maken krijgt.

Voor de meeste mensen is dat helemaal niet het geval.

Maar wanneer je een aanzienlijk vastgoedvermogen hebt, wordt het wel een onderwerp om serieus te bekijken.


Een huis in Frankrijk betekent ook belastingen

Wanneer je in Frankrijk een woning koopt, krijg je naast de aankoopkosten ook te maken met jaarlijkse belastingen.

De belangrijkste is voor een eigenaar meestal de taxe foncière.

De hoogte daarvan verschilt aanzienlijk per woning en per gemeente.

Heb je een tweede woning in Frankrijk, dan kan daarnaast in bepaalde gevallen de taxe d’habitation van toepassing zijn.

Dat is een belangrijk verschil met vroeger.

De taxe d’habitation op de hoofdwoning is namelijk afgeschaft, maar voor bepaalde tweede woningen bestaat deze belasting nog steeds.

Dit is een goed voorbeeld van waarom oudere informatie op Nederlandse websites soms niet meer klopt.


Frankrijk is dus niet simpelweg “een belastingparadijs”

Dat wil ik hier meteen duidelijk zeggen.

Je zult op internet regelmatig verhalen tegenkomen over Nederlanders die naar Frankrijk zijn verhuisd omdat ze daar minder belasting zouden betalen.

Soms klopt dat voor een bepaalde persoonlijke situatie.

Maar je kunt daar geen algemene conclusie uit trekken.

Frankrijk heeft namelijk ook belastingen die voor sommige mensen juist zwaarder kunnen uitpakken dan in Nederland.

En andersom.

Het hangt vooral af van wat je verdient, wat je bezit en hoe je vermogen is opgebouwd.


Frankrijk versus Nederland: niet alleen naar het tarief kijken

Een voorbeeld.

Stel dat je alleen naar de inkomstenbelasting kijkt.

Dan zou je kunnen concluderen:

“Frankrijk heeft een hoger tarief, dus Frankrijk is duurder.”

Maar dat vertelt nog niet noodzakelijk wat je uiteindelijk werkelijk betaalt.

Je moet ook rekening houden met:

  • de manier waarop het belastbare inkomen wordt berekend;
  • gezinssituatie;
  • sociale heffingen;
  • belastingvrije bedragen en aftrekposten;
  • de aard van je inkomsten;
  • je vermogen;
  • je woning.

Daarom vind ik het veel interessanter om voor verschillende profielen van Nederlandse emigranten een vergelijking te maken.

Bijvoorbeeld:

een gepensioneerd echtpaar met een eigen woning en weinig vermogen

versus

een ondernemer met een hoog inkomen en aanzienlijk vermogen.

De uitkomst kan behoorlijk verschillen.


Wanneer wordt Frankrijk financieel interessant?

Dat is uiteindelijk de vraag die veel Nederlanders bezighoudt.

Mijn antwoord is: Dat moet je persoonlijk berekenen.

Voor sommige mensen kan Frankrijk financieel aantrekkelijk zijn.

Voor anderen kan het fiscale voordeel beperkt zijn of zelfs helemaal ontbreken.

En soms is de belasting helemaal niet de belangrijkste financiële factor.

De kosten van wonen, energie, verzekeringen, gezondheidszorg, vervoer en vastgoed kunnen minstens zo belangrijk zijn.

Dat is ook de reden waarom ik op mijn website niet alleen naar belastingen kijk.

Wanneer je overweegt om naar Frankrijk te emigreren, moet je eigenlijk het hele financiële plaatje vergelijken.


Uit mijn eigen ervaring

Ik woon inmiddels vele jaren in Frankrijk en heb in mijn werk regelmatig te maken gehad met Franse administratie en belastingen.

Wat mij daarbij vooral is opgevallen, is dat Nederlanders en Fransen soms op een heel andere manier naar belastingen kijken.

Nederlanders zijn vaak gewend om precies te willen weten:

“Wat kost het mij?”

Dat is natuurlijk logisch.

Maar in Frankrijk is het soms minstens zo belangrijk om eerst te begrijpen hoe het systeem in elkaar zit.

Wanneer je dat eenmaal begrijpt, kun je veel beter beoordelen of iets voor jou voordelig of nadelig is.

Dat is ook de reden waarom ik op deze pagina niet alleen belastingtarieven wil opsommen.

Ik wil vooral uitleggen hoe het Franse systeem werkt en wat het voor jou als Nederlander kan betekenen.


Frankrijk of Nederland?

Onderwerp🇫🇷 Frankrijk🇳🇱 Nederland
InkomstenbelastingProgressief systeemProgressief systeem
GezinssituatieHeeft invloed via o.a. quotient familialHeeft invloed via diverse regelingen
VermogenAndere behandeling per soort vermogenEigen systeem voor vermogen
Eigen woningTaxe foncièreOZB en andere lokale lasten
Tweede woningTaxe foncière + mogelijk taxe d’habitationAndere fiscale behandeling
Grote vastgoedvermogensIFI mogelijkAndere systematiek
Pensioenen uit buitenlandAfhankelijk van soort pensioen en belastingverdragAfhankelijk van soort pensioen en belastingverdrag
Erfenis en schenkingFranse regels kunnen van toepassing zijnNederlandse regels kunnen van toepassing zijn

Let op: dit is slechts een eerste overzicht. De werkelijke fiscale situatie kan sterk verschillen afhankelijk van je persoonlijke omstandigheden.


Mijn persoonlijke tip

Als je overweegt om naar Frankrijk te verhuizen, zou ik je willen aanraden om niet te beginnen met de vraag:

“Hoeveel belasting betaal ik in Frankrijk?”

Begin liever met:

“Welke inkomsten en welk vermogen heb ik, en hoe worden die in mijn situatie in beide landen behandeld?”

Pas wanneer je dat weet, kun je een eerlijke vergelijking maken.

En misschien ontdek je dan dat Frankrijk voor jou financieel interessanter is dan je dacht.

Maar misschien ontdek je ook het tegenovergestelde.

Mijn doel is niet om je ervan te overtuigen dat Frankrijk fiscaal beter is, maar om je te helpen zelf een goed onderbouwde beslissing te nemen.

Wanneer ben ik fiscaal inwoner van Frankrijk?

Wanneer je vanuit Nederland naar Frankrijk verhuist, verandert je fiscale status. En dus is de volgende vraag essentieel:

Wanneer ben ik eigenlijk fiscaal inwoner van Frankrijk?

Dat lijkt misschien een eenvoudige vraag. Je woont toch in Frankrijk, dus je betaalt daar belasting?

In de praktijk ligt het iets ingewikkelder.

Vooral wanneer je nog een woning, pensioen, bankrekening, bedrijf of andere financiële belangen in Nederland hebt, kan het belangrijk zijn om precies te weten waar je fiscale woonplaats ligt.

En één misverstand wil ik meteen uit de weg ruimen:

De bekende regel van 183 dagen bepaalt niet automatisch waar je fiscaal woont.


De 183-dagenregel: een hardnekkig misverstand

Je hoort regelmatig:

“Als ik minder dan 183 dagen per jaar in Frankrijk ben, ben ik geen fiscaal inwoner van Frankrijk.”

Dat is te simpel.

Het aantal dagen dat je ergens verblijft kan inderdaad een rol spelen, maar Frankrijk kijkt naar verschillende criteria.

Volgens de Franse belastingdienst ben je in principe fiscaal in Frankrijk gevestigd wanneer je in Frankrijk bijvoorbeeld je foyer hebt, er je hoofdverblijf hebt, er je belangrijkste beroepsactiviteit uitoefent of er het centrum van je economische belangen ligt.

Met andere woorden:

183 dagen is geen magische grens waarmee je automatisch van het ene naar het andere belastingstelsel springt.


1. Waar is je “foyer”?

Dit is voor veel emigranten het belangrijkste criterium.

Met foyer wordt in dit verband niet simpelweg het huis bedoeld dat op je naam staat.

Het gaat om de plaats waar je normaal en duurzaam woont en waar je gezinsleven zich afspeelt.

Wanneer jij en je partner bijvoorbeeld permanent in Frankrijk wonen, daar je dagelijkse leven hebben en alleen nog regelmatig naar Nederland gaan, wijst dat sterk in de richting van Frankrijk als je fiscale woonplaats.

Dit kan dus belangrijker zijn dan het aantal dagen dat je precies in ieder land doorbrengt.

Een voorbeeld

Stel:

Je woont met je partner in Frankrijk.

Je hebt daar een eigen huis.

Je dagelijkse leven speelt zich in Frankrijk af.

Je gaat vier of vijf keer per jaar naar Nederland om familie te bezoeken en blijft daar telkens enkele weken.

Dan is het niet logisch om alleen de dagen te tellen en te zeggen:

“Ik ben nog geen 183 dagen in Frankrijk geweest, dus ik ben fiscaal Nederlands.”

De Franse belastingdienst kijkt naar het geheel van je situatie.


2. Waar is je hoofdverblijf?

Wanneer er geen duidelijk foyer kan worden vastgesteld, wordt gekeken naar je lieu de séjour principal, oftewel waar je hoofdzakelijk verblijft.

In de praktijk wordt vaak de grens van ongeveer zes maanden genoemd. De Franse belastingdienst geeft aan dat iemand in het algemeen wordt beschouwd als iemand met zijn hoofdverblijf in Frankrijk wanneer hij daar meer dan zes maanden gedurende het betreffende jaar verblijft.

Maar ook hier geldt:

Dit is één element van de beoordeling, niet een universele 183-dagenregel.


3. Waar werk je?

Een tweede belangrijk criterium is je beroepsactiviteit.

Wanneer je je belangrijkste beroepsactiviteit in Frankrijk uitoefent, kan dat ertoe leiden dat je fiscale woonplaats in Frankrijk ligt.

Dat geldt zowel voor werknemers als voor zelfstandigen.

Wanneer iemand verschillende activiteiten in verschillende landen heeft, wordt onder andere gekeken naar waar hij daadwerkelijk de meeste tijd aan zijn hoofdactiviteit besteedt.

Voor iemand die vanuit Frankrijk online voor Nederlandse klanten werkt, kan dit bijvoorbeeld een belangrijk aandachtspunt zijn.

Het feit dat je klanten Nederlands zijn, betekent namelijk niet automatisch dat je beroepsactiviteit fiscaal in Nederland plaatsvindt.


4. Waar ligt het centrum van je economische belangen?

Dit is een criterium dat voor sommige Nederlanders die naar Frankrijk emigreren bijzonder interessant kan zijn.

De Franse belastingdienst kijkt onder andere naar:

  • waar je belangrijkste investeringen zich bevinden;
  • waar je bedrijf gevestigd is;
  • waar je je vermogen beheert;
  • waar je belangrijkste economische activiteiten plaatsvinden;
  • en waar je het grootste deel van je inkomsten vandaan haalt.

Stel bijvoorbeeld dat iemand in Frankrijk woont maar zijn volledige onderneming, economische activiteiten en belangrijkste financiële belangen in Nederland heeft.

Dan kan de situatie ingewikkelder zijn dan wanneer iemand vrijwel al zijn economische activiteiten naar Frankrijk heeft verhuisd.

Dit moet je dus individueel bekijken.


Wat als zowel Frankrijk als Nederland mij als inwoner beschouwen?

Dit is een belangrijke vraag.

Het is mogelijk dat je volgens de nationale regels van beide landen als fiscaal inwoner zou kunnen worden beschouwd.

Dat betekent niet automatisch dat je vervolgens dubbel belasting moet betalen.

In dat geval moet worden gekeken naar het belastingverdrag tussen Frankrijk en Nederland.

Internationale belastingverdragen hebben voorrang op de nationale regels wanneer beide landen je als inwoner zouden kunnen beschouwen. De Franse belastingdienst benadrukt dit zelf ook.

Daarom is het bij een emigratie naar Frankrijk niet voldoende om alleen de Franse of alleen de Nederlandse regels te bekijken.

Je moet naar beide systemen én het belastingverdrag kijken.


Een voorbeeld van een Nederlandse emigrant

Stel dat je in Nederland woont, maar je koopt een huis in Frankrijk.

Je brengt daar vier maanden per jaar door.

Je hebt nog steeds je hoofdwoning in Nederland, je partner woont in Nederland, je werkt in Nederland en het grootste deel van je economische activiteiten bevindt zich in Nederland.

Dan is het niet zo dat je door het bezit van een Franse woning automatisch fiscaal inwoner van Frankrijk wordt.

Maar als je de situatie als volt evolueert?

Je verhuist met je partner naar Frankrijk.

Je Franse woning wordt je permanente woonplaats.

Je dagelijkse leven speelt zich daar af.

Je werkt vanuit Frankrijk of bent met pensioen.

Nederland wordt vooral het land waar je familie en vrienden bezoekt.

Dan is het heel aannemelijk dat je fiscale situatie fundamenteel verandert.


En als je een Nederlandse AOW of pensioen ontvangt?

Dit is een ander belangrijk misverstand.

Fiscaal inwoner van Frankrijk zijn betekent niet dat al je inkomsten ook noodzakelijk uitsluitend in Frankrijk worden belast.

Je kunt bijvoorbeeld fiscaal inwoner van Frankrijk zijn en toch een AOW of Nederlands pensioen ontvangen.

De vraag waar je woont voor de belasting en de vraag waar een bepaald inkomen mag worden belast zijn twee verschillende vragen.

Voor dat tweede onderdeel moet je kijken naar het soort inkomen en de bepalingen van het belastingverdrag.

Daarom behandelen we de Nederlandse pensioenen in een apart artikel.

→ Hoe worden Nederlandse pensioenen belast als je in Frankrijk woont?


Wat verandert er wanneer je fiscaal inwoner van Frankrijk wordt?

Dit is uiteindelijk de belangrijkste reden waarom je dit onderwerp serieus moet nemen.

Als je fiscaal inwoner van Frankrijk wordt, betekent dit in principe dat Frankrijk je wereldwijde inkomsten in zijn belastingheffing kan betrekken, onder voorbehoud van de bepalingen van internationale belastingverdragen.

Dat betekent bijvoorbeeld dat je niet alleen moet kijken naar:

“Ik heb een huis in Frankrijk.”

maar ook naar:

  • je Nederlandse pensioen;
  • bankrekeningen;
  • beleggingen;
  • eventuele huurinkomsten;
  • inkomsten uit een onderneming;
  • andere inkomsten uit Nederland of andere landen.

Dat betekent overigens niet automatisch dat Frankrijk over alles belasting zal heffen. Het belastingverdrag kan bepalen welk land een bepaald inkomen mag belasten en hoe dubbele belasting wordt voorkomen.


Moet ik dan in Frankrijk een belastingaangifte doen?

Wanneer je fiscaal inwoner van Frankrijk bent, moet je in principe jaarlijks je inkomsten aangeven bij de Franse belastingdienst.

De Franse belastingdienst stelt dat inwoners van Frankrijk hun inkomsten van het voorgaande jaar moeten aangeven, ongeacht het bedrag, met de daarbij geldende uitzonderingen en procedures.

Ook inkomsten uit het buitenland kunnen daarbij relevant zijn.

Dit is een belangrijk verschil met de gedachte:

“Mijn pensioen komt uit Nederland, dus dat hoef ik in Frankrijk niet aan te geven.”

Dat kan onjuist zijn.

Aangeven en daadwerkelijk belasting betalen zijn bovendien twee verschillende zaken.

Een inkomen kan in Frankrijk moeten worden vermeld terwijl het volgens het belastingverdrag uiteindelijk in Nederland wordt belast.


En wat als je partner in Nederland blijft?

Dit is een situatie die extra aandacht verdient.

Een echtpaar kan in bepaalde omstandigheden fiscaal verschillend worden behandeld.

De Franse belastingdienst geeft expliciet aan dat bij een zogenoemd couple mixte de ene partner fiscaal inwoner van Frankrijk kan zijn terwijl de andere partner niet-inwoner is.

Dat kan bijvoorbeeld voorkomen wanneer partners niet daadwerkelijk samen verhuizen.

Het is daarom gevaarlijk om te zeggen:

“Mijn vrouw is in Nederland gebleven, dus ik ben automatisch nog fiscaal inwoner van Nederland.”

Ook hier moet naar de concrete situatie worden gekeken.


Frankrijk versus Nederland

VraagFrankrijkNederland
Alleen aantal dagen bepalend?NeeNee
Hoofdverblijf belangrijk?JaJa
Gezin/foyer belangrijk?JaJa
Beroepsactiviteit speelt een rol?JaJa
Economische belangen spelen een rol?JaJa
Dubbele fiscale woonplaats mogelijk volgens nationale regels?JaJa
Belastingverdrag kan situatie oplossen?JaJa

De belangrijkste conclusie is dus dat Frankrijk en Nederland op dit gebied veel meer overeenkomsten hebben dan je misschien zou denken.

Het probleem ontstaat vooral wanneer iemand alleen naar één criterium kijkt.


De verhuisdatum is belangrijk

Wanneer je daadwerkelijk van Nederland naar Frankrijk verhuist, is het verstandig om goed vast te leggen wanneer je verhuizing plaatsvindt.

Denk bijvoorbeeld aan:

  • wanneer je je woning in Nederland verlaat;
  • wanneer je permanent in Frankrijk gaat wonen;
  • wanneer je je inschrijft in Frankrijk;
  • wanneer je woning in Frankrijk beschikbaar is;
  • wanneer je beroepsactiviteit verandert;
  • wanneer je gezin verhuist.

Je zult deze informatie later nodig kunnen hebben voor je administratieve en fiscale situatie.

Bewaar daarom de relevante documenten.


Mijn persoonlijke advies

Zoals je uit dit artikel kunt concluderen, kan het erg ingewikkeld zijn om te bepalen wat jouw situatie is. Ik kan je adviseren op dit gebied omdat ik in de 20 jaar dat ik in Frankrijk woon diverse situaties heb meegemaakt: Wonen en werken in Frankrijk maar nog een Holding hebben in Nederland, etc etc. En als het te ingewikkeld word dan kan ik je gespecialiseerde fiscalisten aanraden. 

Bepaal vóór je verhuist wat je situatie waarschijnlijk wordt.

Voor de meeste mensen is dat niet zo ingewikkeld.

Maar wanneer je bijvoorbeeld:

  • een onderneming in Nederland hebt;
  • veel vermogen bezit;
  • meerdere woningen hebt;
  • een partner hebt die in Nederland blijft;
  • verschillende soorten pensioen ontvangt;
  • of inkomsten uit meerdere landen hebt,

kan het verstandig zijn om vóór de verhuizing professioneel advies in te winnen.


Mijn persoonlijke tip

Ik zou vooral oppassen voor één gedachte:

“Ik zorg er gewoon voor dat ik minder dan 183 dagen in Frankrijk ben.”

Dat is geen betrouwbare manier om je fiscale woonplaats te bepalen.

Wanneer je werkelijk naar Frankrijk verhuist, je daar woont en je dagelijkse leven zich daar afspeelt, dan is het zeer waarschijnlijk de je fiscaal inwoner van Frankrijk wordt.

Een belangrijk onderdeel van een goede voorbereiding op emigratie is onder andere:

Niet proberen de Franse belastingdienst te slim af te zijn (ik heb persoonlijk een flinke prijs moeten betalen door zo te denken), maar vooraf begrijpen waar je fiscaal aan toe bent. 

Dat geeft uiteindelijk veel meer rust.


Belangrijk:

Dit artikel geeft een algemene uitleg. Bij een concrete emigratie moet altijd worden gekeken naar je persoonlijke situatie én naar het belastingverdrag tussen Frankrijk en Nederland. De Franse en Nederlandse fiscale regels kunnen bovendien wijzigen. De officiële Franse belastingdienst bevestigt dat de fiscale woonplaats wordt bepaald door de nationale regels, met voorrang voor de toepasselijke internationale belastingverdragsregels.

Inkomstenbelasting in Frankrijk: hoe werkt het?

Wanneer je vanuit Nederland naar Frankrijk verhuist, is de inkomstenbelasting waarschijnlijk één van de eerste belastingen waarmee je daadwerkelijk te maken krijgt.

En juist hier ontstaat vaak verwarring.

Je hoort bijvoorbeeld dat het hoogste Franse tarief 45% bedraagt en denkt misschien:

“Dan betaal ik in Frankrijk dus bijna de helft van mijn inkomen aan belasting?”

Nee.

Het Franse systeem werkt net als Nederland met verschillende inkomensschijven. Alleen het gedeelte van je inkomen dat in een bepaalde schijf valt, wordt tegen het bijbehorende tarief belast.

Daarnaast houdt Frankrijk rekening met de gezinssituatie en zijn er verschillende aftrekposten, belastingverminderingen en heffingskortingen.

Het is daarom belangrijk om eerst te begrijpen hoe het systeem werkt, voordat je Frankrijk en Nederland met elkaar gaat vergelijken.


Een progressieve inkomstenbelasting

Frankrijk gebruikt, net als Nederland, een progressief systeem.

Dat betekent dat een hoger inkomen niet simpelweg tegen één hoger percentage wordt belast.

Voor de inkomsten van 2025, die in 2026 worden aangegeven, ziet het Franse basistarief er als volgt uit voor één fiscale eenheid (één part):

Belastbaar inkomen per partTarief
Tot € 11.6000%
€ 11.601 – € 29.57911%
€ 29.580 – € 84.57730%
€ 84.578 – € 181.91741%
Boven € 181.91745%

Deze bedragen gelden voor de belasting op de inkomsten van 2025, berekend in 2026. De Franse overheid heeft de grenzen voor 2026 met 0,9% geïndexeerd.

Je ziet hier dus dat het progressieve systeem hetzelfde is als in Nederland.


Wat betekent dat in de praktijk?

Stel dat een alleenstaande een belastbaar inkomen heeft van €40.000.

Dan wordt niet de volledige €40.000 tegen 30% belast.

Het eerste gedeelte valt in de schijf van 0%.

Het volgende gedeelte wordt tegen 11% belast.

En alleen het gedeelte boven de grens van €29.579 valt in de schijf van 30%.

Het percentage van de hoogste schijf waarin je terechtkomt, noemen we het taux marginal d’imposition, oftewel het marginale belastingtarief.

Dat is iets heel anders dan het percentage dat je gemiddeld over je hele inkomen betaalt.


Taux marginal en taux moyen: twee begrippen die je moet kennen

Op je Franse belastingaanslag kom je onder andere twee percentages tegen:

Taux marginal d’imposition (TMI)
Dit is het tarief van de hoogste belastingschijf waarin je inkomen valt.

Taux moyen d’imposition
Dit is het gemiddelde percentage van je inkomen dat uiteindelijk als inkomstenbelasting verschuldigd is, na de relevante verminderingen en heffingskortingen.

Dit verschil is belangrijk.

Als je bijvoorbeeld een taux marginal van 30% hebt, betekent dat dus niet dat je 30% inkomstenbelasting over je hele inkomen betaalt.


Het Franse “quotient familial”

Hier wordt het Franse systeem voor Nederlanders echt interessant.

Frankrijk houdt bij de berekening van de inkomstenbelasting rekening met de gezinssituatie.

Dit gebeurt via het zogenaamde quotient familial.

Je totale belastbare inkomen wordt daarbij gedeeld door een bepaald aantal parts.

Een alleenstaande zonder kinderen heeft bijvoorbeeld in principe één part.

Een gehuwd of gepacst stel heeft in principe twee parts.

Kinderen kunnen vervolgens voor extra parts zorgen, volgens de daarvoor geldende regels.

Het resultaat is dat de gezinssituatie rechtstreeks invloed heeft op de berekening van de inkomstenbelasting.


Een eenvoudig voorbeeld van een echtpaar

Stel dat een gehuwd Nederlands echtpaar in Frankrijk samen een belastbaar inkomen van €60.000 heeft.

Zonder rekening te houden met andere mogelijke verminderingen of specifieke regels, wordt het inkomen eerst door twee gedeeld:

€60.000 ÷ 2 = €30.000 per part

Het belastingtarief wordt vervolgens op deze €30.000 per part toegepast.

Daarna wordt het resultaat weer met twee vermenigvuldigd.

Dat is de basisgedachte achter het quotient familial.

Het is dus niet hetzelfde als simpelweg:

€60.000 × één belastingpercentage.

En concreet in dit voorbeeld: Als je inkomensschijven direct zou toepassen op €60.000 dan betaal je ongeveer € 11.000 belasting. Rekening houdend met het quotient familial betaal je ongeveer € 4200 !!


Frankrijk en Nederland: een belangrijk verschil

Ook Nederland houdt natuurlijk rekening met de persoonlijke situatie van de belastingplichtige.

Maar de Franse methode van het quotient familial is anders opgebouwd dan de Nederlandse fiscale systematiek.

Voor een Nederlands gezin dat naar Frankrijk verhuist, kan dit dus een belangrijke verandering zijn.

Vooral wanneer je kinderen hebt, kan het verschil in systematiek relevant zijn.

Daarom zou ik niet proberen om alleen de Franse en Nederlandse tarieven naast elkaar te zetten.

Je moet kijken naar de uiteindelijke belasting voor jouw gezinssituatie.


Welk inkomen wordt eigenlijk belast?

Ook dit is belangrijk.

Je Franse belastbare inkomen is niet noodzakelijk hetzelfde bedrag als wat er op je bankrekening binnenkomt.

Afhankelijk van het soort inkomen kunnen er bijvoorbeeld forfaitaire aftrekken, werkgerelateerde aftrekken of andere specifieke regels gelden.

Denk aan:

  • salaris;
  • pensioen;
  • inkomsten als zelfstandige;
  • inkomsten uit verhuur;
  • bepaalde beleggingsinkomsten;
  • buitenlandse inkomsten.

De precieze berekening verschilt dus per soort inkomen.

Dat is ook de reden waarom je niet eenvoudig kunt zeggen:

“Ik verdien €40.000, dus ik betaal zoveel belasting.”

Eerst moet je weten wat voor soort inkomen het is en welk bedrag uiteindelijk als revenu net imposable wordt beschouwd.


De aangifte gebeurt één keer per jaar, in de periode april-mei.

Frankrijk werkt net als Nederland met een jaarlijkse aangifte van inkomsten.

De Franse belastingdienst controleert daarbij onder andere de vooraf ingevulde gegevens en de bedragen die gedurende het jaar al via de bronheffing zijn ingehouden.

Daarna wordt de definitieve belasting berekend.

Je kunt dus gedurende het jaar al belasting betalen en vervolgens na de jaarlijkse aangifte nog een bedrag moeten bijbetalen of juist terugkrijgen.


Maar Frankrijk heeft toch een bronbelasting?

Ja.

Sinds 1 januari 2019 werkt Frankrijk met het prélèvement à la source.

Bij een werknemer wordt de inkomstenbelasting bijvoorbeeld rechtstreeks op het salaris ingehouden.

Bij bepaalde andere inkomsten wordt gewerkt met maandelijkse of driemaandelijkse voorschotten. Dat kan bijvoorbeeld gelden voor inkomsten uit verhuur of bepaalde inkomsten van zelfstandigen.

Dit betekent echter niet dat de jaarlijkse aangifte verdwenen is.

Integendeel.

De jaarlijkse aangifte blijft noodzakelijk om de uiteindelijke belasting te berekenen.


Waarom betaal je soms na de aangifte nog bij?

Stel dat gedurende het jaar €3.000 aan inkomstenbelasting is ingehouden.

Na je jaarlijkse aangifte blijkt dat je uiteindelijke belasting €3.500 bedraagt.

Dan moet je nog €500 betalen.

Maar het omgekeerde kan ook gebeuren.

Wanneer er €3.000 is ingehouden en de definitieve belasting €2.500 bedraagt, krijg je €500 terug.

De Franse belastingdienst vergelijkt dus uiteindelijk de daadwerkelijk verschuldigde belasting met wat al via het prélèvement à la source is betaald.


En wat zijn belastingverminderingen en heffingskortingen?

Het Franse systeem kent ook verschillende vormen van fiscale voordelen.

Er bestaat een verschil tussen:

  • déduction;
  • réduction d’impôt;
  • crédit d’impôt.

Het verschil is voor een beginner niet altijd gemakkelijk te begrijpen.

Een déduction vermindert bijvoorbeeld het inkomen waarop de belasting wordt berekend.

Een réduction d’impôt vermindert de uiteindelijke belasting.

Een crédit d’impôt kan onder bepaalde voorwaarden zelfs leiden tot een terugbetaling wanneer het krediet groter is dan de verschuldigde belasting.

Dit is een onderwerp dat ik liever afzonderlijk behandel, omdat er nogal wat verschillende regelingen bestaan.


Een belangrijk voorbeeld: diensten aan huis

Een voorbeeld dat voor gepensioneerde Nederlanders interessant kan zijn, zijn bepaalde kosten voor services à la personne.

Denk bijvoorbeeld aan bepaalde vormen van hulp in het huishouden of persoonlijke dienstverlening.

Onder voorwaarden kunnen dergelijke uitgaven recht geven op een belastingvoordeel van soms wel 50%. Voor het onderhoud van je tuin betaal je uiteindelijk dus maar 50% van de rekening.

Daarom is het verstandig om niet alleen naar het bruto bedrag van je belasting te kijken, maar ook naar de fiscale voordelen waarop je eventueel recht hebt.


Frankrijk versus Nederland: betaal je in Frankrijk meer?

Dit is natuurlijk de vraag die de meeste Nederlanders uiteindelijk willen beantwoorden.

Je ziet mijn antwoord al komen : Dat hangt ervan af.

Een vergelijking van alleen de hoogste tarieven heeft weinig betekenis.

Je moet onder andere kijken naar:

OnderdeelFrankrijkNederland
InkomstenbelastingProgressiefProgressief
Hoogste tarief45%Systeem met verschillende tarieven per box en inkomenstype
GezinssituatieSterke invloed via quotient familialAndere fiscale systematiek
Belasting tijdens het jaarPrélèvement à la sourceLoonheffing / voorlopige aanslagen
Jaarlijkse aangifteJaJa
PensioeninkomstenSpecifieke regelsSpecifieke regels
VermogensinkomstenAfhankelijk van soort inkomen/vermogenVooral relevant via Box 3 en andere regels
BelastingvoordelenVerschillende réductions en crédits d’impôtHeffingskortingen en aftrekposten

Deze tabel laat vooral zien waarom een simpele uitspraak als “Frankrijk is fiscaal goedkoper” of “Nederland is fiscaal goedkoper” weinig zegt.

Je moet een vergelijking maken op basis van een concrete persoon of een concreet gezin.


Een gepensioneerd Nederlands echtpaar is bijvoorbeeld een heel ander verhaal

Stel dat een Nederlands echtpaar naar Frankrijk verhuist.

Ze hebben:

  • AOW;
  • een aanvullend pensioen;
  • een eigen huis;
  • weinig beleggingen;
  • geen kinderen meer thuis.

Hun fiscale situatie is totaal anders dan die van een Nederlands echtpaar van dezelfde leeftijd met:

  • €100.000 inkomsten;
  • een groot beleggingsvermogen;
  • twee verhuurde woningen;
  • en verschillende andere inkomsten.

Daarom zal ik in de volgende artikelen steeds proberen om niet alleen de Franse regels uit te leggen, maar ook te laten zien wat ze in de praktijk kunnen betekenen voor verschillende soorten Nederlanders die naar Frankrijk emigreren.


Een belangrijke nuance voor Nederlanders

Wanneer je als Nederlander in Frankrijk woont, betekent dat bovendien niet dat al je inkomsten automatisch uitsluitend volgens de Franse regels worden belast.

Nederlandse pensioenen, inkomsten uit Nederlandse woningen, beleggingen en andere buitenlandse inkomsten kunnen onder specifieke regels en belastingverdragen vallen.

Daarom moet je de Franse inkomstenbelasting altijd bekijken in combinatie met het belastingverdrag tussen Frankrijk en Nederland.

Dat is vooral belangrijk wanneer je nog financiële banden met Nederland houdt.


Mijn persoonlijke advies

Ik zou als toekomstige emigrant niet proberen om zelf aan de hand van een belastingtabel uit te rekenen:

“Frankrijk kost mij zoveel procent en Nederland zoveel procent.”

Uit voorgaand artikel blijkt duidelijk dat het veel ingewikkelder is.

Begin liever met een overzicht van je eigen situatie:

Welke inkomsten heb ik?

Welke bezittingen heb ik?

Ben ik alleenstaand of gehuwd?

Heb ik kinderen die fiscaal nog meetellen?

Heb ik inkomsten uit Nederland?

Heb ik een woning in Frankrijk of Nederland?

Pas daarna kun je een zinvolle vergelijking maken.


Mijn persoonlijke tip

Denk niet slimmer te zijn dan de Franse fiscus, hij vind je bijna altijd wel ! Als je volledig naar Frankrijk verhuist, betaal dan gewoon je inkomstenbelasting en sociale premies hier. Je zult zien dat het in de meeste gevallen zeker niet duurder is dan Nederland !

Wat ik vooral belangrijk vind, is dat je je niet laat afschrikken door de Franse belastingtarieven.

De tarieven kunnen hoog lijken, maar het is een marginaal tarief: het geldt alleen voor het deel van je inkomen dat in die betreffende schijf valt.

Bovendien spelen je gezinssituatie, aftrekposten, belastingvoordelen en het soort inkomsten allemaal een rol.

En niet vergeten: in Frankrijk bestaan heel veel subsidies, die een flink deel van de belastinginkomsten “terugploegen” in de maatschappij.

En uiteindelijk is dat volgens mij de enige vergelijking die werkelijk interessant is: niet welk land op papier het laagste belastingtarief heeft, maar welk systeem voor jouw persoonlijke situatie het beste uitpakt.

Let op: de bedragen en tarieven in dit artikel zijn gebaseerd op de Franse inkomstenbelasting voor de inkomsten van 2025, aangegeven in 2026. De Franse belastingtarieven worden jaarlijks aangepast. Controleer daarom bij een concrete fiscale beslissing altijd de actuele regels bij de Franse belastingdienst.

Nederlandse pensioenen in Frankrijk

Voor veel Nederlanders die naar Frankrijk verhuizen, is dit misschien wel één van de belangrijkste fiscale vragen:

“Ik heb mijn hele leven in Nederland gewerkt en mijn pensioen daar opgebouwd. Waar moet ik straks belasting betalen?”

Wanneer je in Frankrijk gaat wonen, verdwijnt je Nederlandse pensioen namelijk niet. Je blijft je AOW ontvangen en meestal ook een of meer aanvullende pensioenen uit Nederland.

Maar het feit dat het geld uit Nederland komt, betekent niet automatisch dat je daar ook belasting over blijft betalen.

Het antwoord hangt vooral af van het soort pensioen dat je ontvangt en van het belastingverdrag tussen Nederland en Frankrijk.


Eerst het belangrijkste onderscheid

Wanneer we over “een Nederlands pensioen” praten, hebben we het eigenlijk over verschillende soorten inkomsten.

Voor een Nederlander die naar Frankrijk verhuist, zijn vooral deze drie categorieën belangrijk:

  1. AOW
  2. een aanvullend pensioen uit een Nederlands pensioenfonds of verzekeraar
  3. een pensioen dat verband houdt met een vroegere overheidsfunctie

Die drie moet je niet zomaar op één hoop gooien.

Het belastingverdrag tussen Nederland en Frankrijk maakt namelijk onderscheid tussen gewone pensioenen en pensioenen die voortkomen uit vroegere overheidsfuncties.


1. De AOW

De AOW is het Nederlandse wettelijke ouderdomspensioen.

Wanneer je in Frankrijk woont, blijf je in principe gewoon je Nederlandse AOW ontvangen.

Maar dan komt de fiscale vraag:

Nederland betaalt de AOW, maar waar wordt de AOW belast?

Daarvoor moet je naar het belastingverdrag tussen Nederland en Frankrijk kijken.

Het is dus niet verstandig om te redeneren:

“De AOW komt uit Nederland, dus Nederland houdt automatisch inkomstenbelasting in.”

Dat is te eenvoudig.

Bij grensoverschrijdende situaties moet je steeds onderscheid maken tussen:

waar het pensioen vandaan komt

en

welk land volgens het belastingverdrag het recht heeft om belasting te heffen.


2. Een aanvullend Nederlands pensioen

Veel Nederlanders hebben naast hun AOW een aanvullend pensioen opgebouwd via hun werkgever.

Bijvoorbeeld via:

  • een pensioenfonds;
  • een verzekeraar;
  • een bedrijfspensioenregeling.

Dit noemen we in het algemeen een privaat pensioen.

Voor dergelijke pensioenen is artikel 18 van het belastingverdrag tussen Frankrijk en Nederland belangrijk.

De hoofdregel daarin is dat pensioenen en vergelijkbare vergoedingen die worden betaald vanwege een vroegere dienstbetrekking, in beginsel belastbaar zijn in het land waar de ontvanger woont.

Dat betekent voor iemand die daadwerkelijk fiscaal inwoner van Frankrijk is, dat een normaal Nederlands aanvullend pensioen in beginsel in Frankrijk wordt belast.

Dat is voor veel Nederlanders die emigreren een belangrijk verschil met wat ze misschien verwachten.


Een eenvoudig voorbeeld

Stel dat je naar Frankrijk verhuist en je ontvangt per jaar:

  • €18.000 AOW;
  • €24.000 aanvullend Nederlands pensioen.

Je ontvangt dus in totaal €42.000 uit Nederland.

Je zou kunnen denken:

“Ik ontvang €42.000 uit Nederland, dus ik betaal daar belasting over.”

Maar zo werkt het niet.

We moeten eerst bekijken:

  • welk deel AOW is;
  • welk deel aanvullend pensioen is;
  • wat je fiscale woonplaats is;
  • wat het belastingverdrag bepaalt;
  • en welke regels Frankrijk vervolgens toepast.

Dit is precies waarom ik Nederlandse emigranten aanraad om hun pensioen niet als één bedrag te bekijken.


3. Pensioen uit een vroegere overheidsfunctie

Hier wordt het interessanter.

Heb je vroeger bijvoorbeeld voor de Nederlandse overheid gewerkt en ontvang je daarvoor een pensioen, dan kunnen andere verdragsregels gelden.

Artikel 19 van het belastingverdrag bevat namelijk bijzondere regels voor beloningen en pensioenen die door een staat, een politieke onderverdeling of een lokale overheid worden betaald voor vroegere diensten.

Dit kan bijvoorbeeld relevant zijn voor iemand die een pensioen ontvangt vanwege een vroegere overheidsfunctie.

Je kunt daarom niet zonder meer zeggen:

“Alle Nederlandse pensioenen worden in Frankrijk belast zodra ik daar woon.”

Voor overheidspensioenen moet je de specifieke verdragsregels bekijken.


Waarom je fiscale woonplaats zo belangrijk is

Dit artikel sluit rechtstreeks aan bij het vorige artikel:

“Wanneer ben ik fiscaal inwoner van Frankrijk?”

Wanneer je fiscaal inwoner van Frankrijk bent, wordt je pensioen vanuit Frankrijk bekeken binnen het Franse fiscale systeem, maar het belastingverdrag bepaalt vervolgens welk land een bepaald pensioen mag belasten.

De Franse belastingdienst legt ook uit dat iemand die in Frankrijk woont en inkomsten uit het buitenland ontvangt, voor elk soort inkomen moet kijken naar het toepasselijke internationale belastingverdrag.

Je fiscale woonplaats is dus het startpunt, maar niet altijd het einde van de analyse.


Moet je je Nederlandse pensioen in Frankrijk aangeven?

Hier ontstaat nogal eens verwarring.

Aangeven en belasting betalen zijn niet hetzelfde.

Als je fiscaal inwoner van Frankrijk bent, moet je in principe je buitenlandse inkomsten in je Franse aangifte verwerken, waarbij de toepasselijke verdragsregels bepalen hoe deze inkomsten vervolgens worden behandeld. De Franse belastingdienst geeft expliciet aan dat Franse fiscale inwoners hun buitenlandse inkomsten moeten aangeven en dat verdragen bepalen hoe dubbele belasting wordt voorkomen.

Afhankelijk van de situatie kan een Nederlands pensioen bijvoorbeeld:

  • in Frankrijk belast worden;
  • in Nederland belast worden;
  • in Frankrijk moeten worden aangegeven maar daar via een verdragsmechanisme worden vrijgesteld;
  • of aanleiding geven tot een belastingkrediet.

Daarom moet je niet alleen kijken naar waar de belasting wordt betaald, maar ook naar waar het inkomen moet worden aangegeven.


En hoe voorkom je dubbele belasting?

Dat is precies een van de functies van het belastingverdrag tussen Nederland en Frankrijk.

Stel dat een bepaald inkomen volgens de verdragsregels in Nederland belast mag worden, terwijl je in Frankrijk fiscaal inwoner bent.

Dan betekent dat niet dat Frankrijk vervolgens nog eens de volledige belasting over hetzelfde inkomen mag heffen alsof Nederland niet bestaat.

De verdragsregels voorzien mechanismen om dubbele belasting te voorkomen. De Franse belastingdienst wijst er bij buitenlandse inkomsten ook expliciet op dat het verdrag bepaalt of een inkomen in Frankrijk belast of vrijgesteld wordt en welk mechanisme voor dubbele belasting wordt gebruikt.


Maar er kunnen wel Franse sociale heffingen spelen

Hier wil ik een belangrijke nuance toevoegen.

Bij pensioenen moet je niet alleen naar de inkomstenbelasting kijken.

Er kunnen ook sociale heffingen op pensioeninkomsten spelen, afhankelijk van je situatie.

Daarbij zijn onder andere je fiscale situatie en je aansluiting bij een verplicht ziektekostenstelsel van belang.

De Franse fiscale administratie heeft hierover in 2025 bovendien haar uitleg aangepast naar aanleiding van recente jurisprudentie. Buitenlandse pensioenen kunnen onder bepaalde voorwaarden aan Franse sociale heffingen worden onderworpen wanneer iemand fiscaal in Frankrijk woont en onder het Franse verplichte zorgstelsel valt.

Dit is dus een onderwerp waarbij ik voorzichtig zou zijn met algemene uitspraken.

Pensioenbelasting en sociale heffingen zijn twee verschillende dingen.


Een Nederlandse pensioenuitkering betekent dus niet automatisch een Nederlandse belastingaanslag

Dit is misschien de belangrijkste boodschap van dit artikel.

Je kunt in Nederland je hele loopbaan hebben gewerkt.

Je kunt je AOW uit Nederland ontvangen.

Je kunt daarnaast een Nederlands bedrijfspensioen ontvangen.

En toch kan je fiscale situatie na je verhuizing naar Frankrijk aanzienlijk veranderen.

De plaats waar je pensioen is opgebouwd en het land waar je woont zijn namelijk twee verschillende zaken.


Frankrijk versus Nederland

SituatieFrankrijkNederland
Je woont fiscaal in FrankrijkFranse regels + belastingverdragNederlandse regels voor zover Nederland heffingsrecht heeft
Nederlandse AOWVerdragsregels bepalen heffingsrechtUitkering blijft uit Nederland komen
Nederlands aanvullend privépensioenIn beginsel woonstaatheffing volgens art. 18In beginsel geen gewone woonstaatheffing voor een inwoner van Frankrijk
Pensioen uit vroegere overheidsfunctieSpecifieke verdragsregelsNederland kan onder voorwaarden heffingsrecht hebben
Buitenlands pensioen aangevenJa, volgens de toepasselijke Franse regelsAfhankelijk van de Nederlandse situatie
Dubbele belastingVerdrag voorziet in voorkomingVerdrag voorziet in voorkoming

Let op: deze tabel geeft alleen de hoofdregels weer. De precieze behandeling kan afhangen van de aard van het pensioen en je persoonlijke situatie.


Wat betekent dit financieel?

Dit is natuurlijk uiteindelijk de vraag die je als toekomstige emigrant wilt beantwoorden:

“Houd ik netto meer of minder over wanneer ik in Frankrijk woon?”

Daar kun je niet alleen naar het belastingtarief kijken.

Je moet rekening houden met:

  • de hoogte van je AOW;
  • je aanvullende pensioenen;
  • je burgerlijke staat;
  • andere inkomsten;
  • je vermogen;
  • eventuele Franse belastingvoordelen;
  • inkomstenbelasting;
  • eventuele sociale heffingen;
  • en de regels van het belastingverdrag.

Daarom kan dezelfde verhuizing voor twee Nederlandse gepensioneerden een heel andere fiscale uitkomst hebben.


Een voorbeeld uit de praktijk

Stel dat een Nederlands echtpaar naar Frankrijk verhuist.

Samen ontvangen zij:

€36.000 AOW + €30.000 aanvullend pensioen per jaar.

Daarnaast hebben ze:

  • een eigen woning in Frankrijk;
  • €100.000 spaargeld;
  • geen huurinkomsten;
  • geen inkomsten uit arbeid.

Hun situatie is relatief overzichtelijk.

Een ander echtpaar heeft dezelfde pensioeninkomsten, maar bezit daarnaast:

  • een appartement in Nederland;
  • een beleggingsportefeuille;
  • een verhuurde woning;
  • en een eigen bedrijf.

Dan wordt de fiscale analyse veel complexer.

Het pensioenbedrag is dus maar één onderdeel van het totale fiscale plaatje.


Wat moet je doen vóór je verhuist?

Ik zou je aanraden om vóór de emigratie een overzicht te maken van al je toekomstige inkomsten.

Bijvoorbeeld:

InkomstenbronBedrag per jaarLand waaruit het komt
AOW€ …Nederland
Pensioen 1€ …Nederland
Pensioen 2€ …Nederland
Lijfrente€ …Nederland
Huurinkomsten€ …Nederland/Frankrijk
Beleggingen€ …Nederland/Frankrijk
Overige inkomsten€ ……

Daarna kun je per inkomstenbron bepalen:

Waar moet ik dit aangeven?

Welk land mag belasting heffen?

Zijn er sociale heffingen?

Dat geeft veel meer duidelijkheid dan alleen naar je totale bruto pensioen te kijken.


Mijn persoonlijke tip

Zoals je ziet in deze artikelen over belastingen en pensioenen, is dit vaak complexe materie. Ik kan je hierin in grote lijnen begeleiden want niet alle situaties zijn ingewikkeld. En voor anderen nemen we gewoon een fiscaal expert in de hand (en in grensoverschrijende materie zijn er niet veel die je écht kunnen helpen). Ik weet echter de weg.

Je moet dus eerst bepalen waar je fiscaal woont en vervolgens per soort pensioen bekijken wat het belastingverdrag tussen Nederland en Frankrijk zegt.

En vergeet daarbij de sociale heffingen niet.

Mijn ervaring is dat je veel onzekerheid kunt voorkomen door dit vóór de emigratie rustig op papier te zetten. Niet alleen hoeveel pensioen je bruto ontvangt, maar vooral hoeveel je uiteindelijk netto overhoudt.

Dat is uiteindelijk de vergelijking die voor jou telt.


Belangrijk

Dit artikel beschrijft de hoofdlijnen van de fiscale behandeling van Nederlandse pensioenen voor iemand die in Frankrijk woont. De precieze behandeling hangt af van het soort pensioen, de fiscale woonplaats en de actuele bepalingen van het belastingverdrag. De officiële Franse tekst van het verdrag is daarom altijd het uitgangspunt voor een concrete situatie.

Ik zou bij dit artikel bovendien geen exacte netto-berekening of algemene uitspraak als “in Frankrijk betaal je minder belasting over je pensioen” opnemen. Dat lijkt aantrekkelijk voor de lezer, maar zou juist afbreuk doen aan de betrouwbaarheid van je Kenniscentrum. Bij pensioen is de persoonlijke situatie daarvoor te belangrijk.

 

Belastingen over spaargeld en beleggingen

 

De Franse vermogensbelasting: de IFI

Wanneer je als Nederlander overweegt om naar Frankrijk te verhuizen en je beschikt over een aanzienlijk vermogen, kom je vroeg of laat de afkorting IFI tegen.

IFI staat voor Impôt sur la Fortune Immobilière.

In het Nederlands wordt dit vaak vertaald als de Franse vermogensbelasting.

Maar die vertaling kan een beetje misleidend zijn.

Want Frankrijk belast met de IFI niet je volledige vermogen, maar heeft specifiek betrekking op je onroerend vermogen.

Je spaargeld, aandelen en andere financiële beleggingen vallen dus niet zomaar onder deze belasting.

Dat is een belangrijk verschil met de Nederlandse manier waarop vermogen fiscaal wordt behandeld.


Wanneer krijg je met de IFI te maken?

De belangrijkste regel is eigenlijk heel eenvoudig:

Je bent in principe pas aan de IFI onderworpen wanneer je netto belastbare vastgoedvermogen op 1 januari van het betreffende jaar hoger is dan €1,3 miljoen.

Het gaat dus niet om de waarde van één woning.

Het gaat om het totale netto belastbare vastgoedvermogen van het fiscale huishouden.

Dat kan bijvoorbeeld bestaan uit:

  • je hoofdwoning;
  • een tweede woning;
  • verhuurde woningen;
  • appartementen;
  • bouwgrond;
  • bepaalde aandelen of participaties in vastgoedvennootschappen;
  • ander rechtstreeks of indirect gehouden vastgoed.

Daar kunnen vervolgens bepaalde schulden en vrijstellingen van worden afgetrokken.


Een huis van €1 miljoen betekent dus niet automatisch IFI

Dit is een belangrijk misverstand.

Stel dat je als echtpaar in Frankrijk een woning bezit met een marktwaarde van €1.000.000

Dan betekent dat op zichzelf nog niet dat je IFI moet betalen.

Je zit immers onder de drempel van €1,3 miljoen.

Maar stel dat je daarnaast nog een appartement bezit ter waarde van €500.000.

Dan heb je in eerste instantie:

€1.000.000 + €500.000 = €1.500.000 aan vastgoed.

Dan moet je verder kijken naar de regels voor de waardering, eventuele schulden en eventuele vrijstellingen.

Het is dus niet de waarde van je hoofdwoning alleen die bepaalt of je met de IFI te maken krijgt.


De waarde op 1 januari is belangrijk

Voor de IFI wordt gekeken naar je vastgoedvermogen op 1 januari van het belastingjaar.

Je moet je onroerend goed in principe waarderen op de marktwaarde (valeur vénale) op die datum.

Dat betekent bijvoorbeeld dat voor de IFI 2026 wordt gekeken naar je situatie op 1 januari 2026.

Dat is belangrijk om te onthouden.

Een woning die je later in het jaar koopt, behoort dus niet automatisch tot je IFI-vermogen voor het hele jaar.

Omgekeerd kan een woning die je op 1 januari bezit wel meetellen, ook wanneer je die later dat jaar verkoopt.


De hoofdwoning krijgt een belangrijke korting

Voor je résidence principale, dus je hoofdwoning, bestaat een belangrijke regeling.

Je mag onder voorwaarden 30% van de marktwaarde van je hoofdwoning aftrekken voor de berekening van de IFI.

Dat is voor een Nederlandse emigrant interessant.

Stel bijvoorbeeld dat je hoofdwoning een marktwaarde heeft van €1.000.000

Voor de IFI wordt dan in principe €700.000 in aanmerking genomen.

Dat betekent niet dat je woning fiscaal maar €700.000 waard is.

Het is een specifieke IFI-korting van 30%.

Voor een hoofdwoning die niet via een beheers-SCI wordt aangehouden, is deze korting van toepassing volgens de voorwaarden van de Franse regels.


Wat gebeurt er met een tweede woning?

Hier bestaat geen vergelijkbare korting van 30% en telt dus volledig mee voor de berekening van de IFI-drempel.


En mijn huis in Nederland?

Dit is voor Nederlandse emigranten natuurlijk een belangrijke vraag.

Wanneer je fiscaal inwoner van Frankrijk bent, kan je wereldwijde vastgoedvermogen voor de IFI relevant zijn, onder voorbehoud van de toepasselijke internationale regels.

Dat betekent dat een woning in Nederland niet automatisch buiten beeld blijft.

Voor niet-inwoners van Frankrijk is de situatie anders: dan richt de IFI zich in principe op belastbaar vastgoed dat in Frankrijk is gelegen, onder voorbehoud van belastingverdragen.

Dit is opnieuw een voorbeeld van waarom je eerst moet bepalen waar je fiscaal woont.


En mijn spaargeld en aandelen?

Hier wordt het verschil met Nederland interessant.

Heb je bijvoorbeeld:

  • €300.000 op een Nederlandse bankrekening;
  • €200.000 aan aandelen;
  • €100.000 aan obligaties;

dan betekent dit niet dat je €600.000 aan financieel vermogen bij je IFI moet optellen.

De IFI is gericht op vastgoed en dus blijft je spaargeld buiten schot. 

Dat betekent overigens niet dat je financiële vermogen helemaal belastingvrij is.

Rente, dividenden en gerealiseerde beleggingswinsten kunnen bijvoorbeeld volgens andere Franse regels worden belast.

Daar hebben we het in het vorige artikel over gehad.


Frankrijk versus Nederland: een belangrijk verschil

Dit is waarschijnlijk het interessantste onderdeel voor Nederlandse emigranten.

Nederland en Frankrijk kijken fiscaal anders naar vermogen.

Nederland heeft een systeem waarin financieel vermogen een belangrijke rol speelt in de fiscale vermogensheffing.

Frankrijk heeft met de IFI juist een belasting die specifiek gericht is op vastgoedvermogen.

Je kunt het dus niet simpelweg zo vergelijken:

“Ik heb in Nederland €2 miljoen vermogen en in Frankrijk betaal ik daar ook belasting over.”

Dat klopt niet.

Je moet eerst bepalen waaruit die €2 miljoen bestaat.


Een voorbeeld

Stel dat twee Nederlandse echtparen allebei €2 miljoen vermogen hebben.

Echtpaar A

  • €1.800.000 spaargeld en beleggingen
  • €200.000 vastgoed

Echtpaar B

  • €200.000 spaargeld en beleggingen
  • €1.800.000 vastgoed

Hoewel hun totale vermogen exact hetzelfde is, kunnen hun fiscale situaties in Frankrijk heel verschillend zijn.

Voor de IFI is vooral echtpaar B interessant.

Dat is precies waarom ik het belangrijk vind om niet te spreken over “vermogen” zonder te zeggen welk soort vermogen.


Het IFI-tarief is progressief

Wanneer je boven de drempel van €1,3 miljoen uitkomt, wordt de IFI niet berekend met één percentage over je volledige vermogen.

Er geldt een progressief tarief, net als voor de inkomstenbelasting.

Voor 2026 ziet het er als volgt uit:

Netto belastbaar vastgoedvermogenIFI-tarief
Tot €800.0000%
€800.000 – €1.300.0000,50%
€1.300.000 – €2.570.0000,70%
€2.570.000 – €5.000.0001,00%
€5.000.000 – €10.000.0001,25%
Boven €10.000.0001,50%

 

Er is dus opnieuw een belangrijk verschil tussen het marginale tarief en het gemiddelde bedrag dat je uiteindelijk betaalt.

Je betaalt bijvoorbeeld niet 0,70% over je volledige vermogen zodra je boven €1,3 miljoen komt.

De verschillende delen worden volgens de verschillende schijven berekend.

Berekeningsvoobeeld:

Iemand met een netto belastbaar vastgoedvermogen van € 2000.000 betaalt 0% over de eerste € 800.000 + 0,5% over € 500.000 + 0,7% over € 700.000 = totaal dus € 7400


Er bestaat ook een korting rond de €1,3 miljoen

Voor vastgoedvermogens tussen €1,3 miljoen en €1,4 miljoen bestaat een zogenaamde décote.

Deze vermindert de IFI voor mensen die maar net boven de drempel uitkomen.

Dat is interessant voor iemand die bijvoorbeeld een vastgoedvermogen heeft dat slechts iets boven €1,3 miljoen ligt.

Ook dit laat zien waarom het niet verstandig is om zelf snel te rekenen:

“Mijn huis is €1,35 miljoen waard, dus ik betaal 0,7%.”

De werkelijke berekening is genuanceerder.


Schulden kunnen het belastbare vermogen verminderen

De IFI wordt berekend op het netto belastbare vastgoedvermogen.

Dat betekent dat bepaalde schulden onder voorwaarden in mindering kunnen worden gebracht.

Bijvoorbeeld een lening die betrekking heeft op de aankoop of verbetering van een belastbaar onroerend goed kan onder bepaalde voorwaarden aftrekbaar zijn.

Maar niet iedere schuld is automatisch volledig aftrekbaar.

Er bestaan specifieke regels en beperkingen, vooral bij zeer grote vastgoedvermogens.

Daarom is het verstandig om bij een groot vastgoedvermogen niet alleen naar de waarde van je huizen te kijken, maar ook naar de financiering.


Wat als ik een appartement verhuur?

Een verhuurd appartement kan gewoon onderdeel zijn van het IFI-vermogen.

Het maakt voor de IFI dus niet automatisch verschil of je een woning zelf gebruikt of verhuurt.

Een verhuurde woning is immers nog steeds vastgoed.

Wel kunnen bepaalde professionele vastgoedactiviteiten onder specifieke voorwaarden geheel of gedeeltelijk worden vrijgesteld.

Dat zijn echter uitzonderingsregels die je voor een persoonlijke situatie afzonderlijk moet bekijken.


En vastgoed via een onderneming?

Ook hier moet je voorzichtig zijn.

Je kunt niet automatisch voorkomen dat vastgoed voor de IFI meetelt door het bijvoorbeeld via een vennootschap te bezitten.

De IFI houdt namelijk ook rekening met bepaalde indirecte belangen in vastgoed, bijvoorbeeld via aandelen of participaties in vastgoedvennootschappen.

Het gaat dus niet alleen om:

“Op wiens naam staat het huis?”

maar ook om:

“Hoe is het vastgoed juridisch en economisch in bezit?”

Dit wordt vooral relevant bij grotere vermogens en ingewikkelde eigendomsstructuren.


Wie moet de IFI aangeven?

De IFI is een aangiftebelasting.

Als je netto belastbare vastgoedvermogen boven €1,3 miljoen ligt, moet je de IFI aangeven.

Voor een Franse fiscale inwoner gebeurt dat samen met de jaarlijkse aangifte inkomstenbelasting, via de aanvullende aangifte 2042-IFI.

De administratie berekent vervolgens het bedrag op basis van de aangegeven gegevens.


Een voorbeeld voor een Nederlands echtpaar

Laten we een vereenvoudigd voorbeeld nemen.

Een Nederlands echtpaar verhuist naar Frankrijk en heeft:

  • hoofdwoning: €1.500.000
  • tweede woning: €500.000
  • Nederlandse vakantiewoning: €300.000
  • spaargeld: €200.000
  • aandelen: €300.000

Hun totale vermogen bedraagt dus €2.800.000

Maar dat is niet het bedrag waarop je automatisch IFI betaalt.

We moeten eerst alleen naar het relevante vastgoed kijken.

En vervolgens:

  1. de waarde op 1 januari bepalen;
  2. de 30% korting op de hoofdwoning toepassen;
  3. eventuele aftrekbare schulden bekijken;
  4. nagaan welke buitenlandse vastgoedregels van toepassing zijn;
  5. het netto belastbare vastgoedvermogen bepalen.

Pas daarna weet je of er daadwerkelijk IFI verschuldigd is.


Is de IFI voor een gewone Nederlandse emigrant belangrijk?

Eerlijk gezegd: voor de meeste Nederlandse emigranten waarschijnlijk niet.

Wanneer je bijvoorbeeld een Franse woning hebt van €400.000, €600.000 of €900.000 en verder geen groot vastgoedvermogen bezit, zit je ver onder de IFI-drempel.

Ook een woning van €1 miljoen leidt op zichzelf niet tot IFI.

De IFI wordt vooral interessant wanneer je een aanzienlijk vastgoedvermogen hebt.

Bijvoorbeeld:

  • meerdere woningen;
  • een groot vakantiehuis plus hoofdwoning;
  • verhuurd vastgoed;
  • vastgoed in verschillende landen;
  • of een aanzienlijk belang in vastgoedvennootschappen.

Frankrijk versus Nederland: waar zit het verschil?

 🇫🇷 Frankrijk🇳🇱 Nederland
Specifieke belasting op groot vastgoedvermogenIFIGeen exact equivalent
Drempel IFI€1,3 miljoen netto belastbaar vastgoed—
SpaargeldNiet onder IFIFiscale behandeling van vermogen
AandelenNiet onder IFI als zodanigFiscale behandeling van vermogen
Hoofdwoning30% korting onder voorwaardenAndere systematiek
Tweede woningKan volledig meetellen voor IFIAndere fiscale behandeling
Vastgoed in het buitenlandRelevant voor Franse fiscale inwoners, afhankelijk van regels/verdragNederlandse regels van toepassing
SchuldenBepaalde vastgoedgerelateerde schulden aftrekbaarAndere systematiek

Het belangrijkste verschil is dus:

De IFI is specifiek gericht op vastgoed en niet op je totale vermogen.


Mijn persoonlijke tip

Wanneer je als Nederlander naar Frankrijk verhuist en je hebt een behoorlijk vermogen, zou ik je aanraden om je vermogen vóór de verhuizing in drie categorieën te verdelen:

1. Vastgoed
Wat bezit ik en wat is de actuele marktwaarde?

2. Financieel vermogen
Hoeveel spaargeld, aandelen, obligaties en andere beleggingen heb ik?

3. Schulden
Welke leningen heb ik en waarvoor zijn die afgesloten?

Daarna wordt het veel gemakkelijker om te bepalen welke Franse belastingen mogelijk een rol spelen.

En vooral: raak niet meteen in paniek wanneer je het woord “vermogensbelasting” hoort.

Een Nederlands echtpaar met één woning in Frankrijk van bijvoorbeeld €700.000 en €300.000 spaargeld heeft een totaal vermogen van €1 miljoen, maar heeft daarmee niet automatisch iets met de IFI te maken.

De IFI wordt pas echt relevant wanneer je vastgoedvermogen aanzienlijk hoger ligt.


Mijn conclusie

De Franse IFI is in mijn ogen vooral belangrijk voor Nederlanders met een groter vastgoedvermogen, en veel minder voor de gemiddelde emigrant die één woning in Frankrijk koopt.

Het grote verschil met Nederland is dat Frankrijk met de IFI niet simpelweg je volledige vermogen belast, maar specifiek kijkt naar je netto belastbare vastgoedvermogen.

Voor iemand met veel spaargeld en beleggingen maar relatief weinig vastgoed kan de Franse situatie daardoor heel anders uitpakken dan hij misschien verwacht.

Heb je echter meerdere woningen of een aanzienlijk vastgoedvermogen, dan moet je de IFI vóór je verhuizing zeker laten doorrekenen.

Dat is precies het soort situatie waarin een algemene vergelijking tussen Frankrijk en Nederland niet meer volstaat en je naar je persoonlijke financiële situatie moet kijken.

Mijn advies: kijk bij een emigratie niet alleen naar de prijs van je toekomstige huis, maar naar de samenstelling van je volledige vermogen. Juist daar kunnen de fiscale verschillen tussen Frankrijk en Nederland interessant worden.

Uit bovenstaande kun je terecht concluderen dat de berekening van je belastbare vermogen voor de IFI behoorlijk complex kan zijn. Als je denkt dat deze belasting voor jou relevant kan zijn dan raad ik je aan je vermogen door een accountant of fiscalist te laten berekenen.

Let op: de hierboven genoemde drempel en tarieven zijn die van de IFI 2026. De regels kunnen wijzigen. De Franse belastingdienst bevestigt momenteel een drempel van €1,3 miljoen netto belastbaar vastgoedvermogen en het hierboven beschreven progressieve tarief.

Belastingen op een woning in Frankrijk

Wanneer je een huis in Frankrijk koopt, denk je natuurlijk eerst aan de aankoopprijs.

Maar daarna komen de jaarlijkse kosten.

En één van de zaken die voor Nederlanders soms verrassend zijn, is dat Frankrijk verschillende belastingen kent die rechtstreeks met het bezit of gebruik van een woning te maken hebben.

De belangrijkste zijn:

  • taxe foncière;
  • taxe d’habitation in bepaalde situaties;
  • belastingen die verband houden met verhuur;
  • en eventueel de IFI wanneer je een groot vastgoedvermogen bezit.

 


1. De taxe foncière: de belangrijkste belasting voor een eigenaar

Wanneer je eigenaar bent van een woning in Frankrijk, krijg je in principe ieder jaar te maken met de taxe foncière sur les propriétés bâties.

Dit is een lokale vastgoedbelasting.

Het belangrijke verschil met Nederland is dat de taxe foncière niet rechtstreeks gebaseerd is op de huidige marktwaarde van je woning.

De berekening is gebaseerd op een zogenaamde valeur locative cadastrale, een door de Franse belastingadministratie vastgestelde fiscale huurwaarde. Op die grondslag worden vervolgens de lokale tarieven toegepast.

De eigenaar is degene die deze belasting verschuldigd is.

Dus ook wanneer je de woning niet verhuurt, maar er zelf woont, betaal je als eigenaar taxe foncière.


Hoe hoog is de taxe foncière?

Dat is een vraag die Nederlandse kopers mij regelmatig stellen.

En helaas bestaat daar geen eenvoudig antwoord op.

De taxe foncière verschilt namelijk aanzienlijk van gemeente tot gemeente.

Twee huizen die ongeveer dezelfde marktwaarde hebben, kunnen daardoor een heel verschillende taxe foncière hebben.

De hoogte wordt onder andere beïnvloed door:

  • de fiscale huurwaarde van het pand;
  • de gemeente;
  • het département;
  • lokale belastingtarieven;
  • en bepaalde gemeentelijke of intercommunale heffingen.

Daarom vind ik het belangrijk om vóór de aankoop niet alleen naar de vraagprijs van een woning te kijken.

Vraag altijd naar de laatste taxe foncière.

Die staat meestal op het belastingdocument van de eigenaar en geeft je een veel beter idee van wat je kunt verwachten.


De taxe foncière heeft niets te maken met de prijs waarvoor je het huis koopt

Dit is een belangrijk punt.

Stel:

Je koopt een huis voor €350.000.

Je buurman heeft een vergelijkbaar huis dat hij twintig jaar geleden voor €120.000 heeft gekocht.

Je zou kunnen denken dat jouw taxe foncière automatisch veel hoger zal zijn omdat je huis €350.000 kostte.

Dat hoeft helemaal niet zo te zijn.

De taxe foncière wordt namelijk niet simpelweg berekend als een bepaald percentage van de aankoopprijs.

De fiscale basis is anders.

 

2. De taxe d’habitation

De taxe d’habitation was vroeger een belangrijke belasting voor vrijwel iedere bewoner van een Franse woning.

Voor de hoofdwoning is deze belasting inmiddels afgeschaft.

Maar dat betekent niet dat de taxe d’habitation helemaal verdwenen is.

Ze kan bijvoorbeeld nog van toepassing zijn op:

  • tweede woningen;
  • vakantiewoningen;
  • bepaalde gemeubileerde woningen die niet als hoofdwoning worden gebruikt.

Voor iemand die een tweede huis in Frankrijk koopt, is dit dus een belasting waarmee je wel degelijk rekening moet houden.


Een tweede huis is fiscaal dus anders

Stel dat je in Nederland woont en een vakantiehuis in Frankrijk koopt.

Of je woont permanent in Frankrijk, maar hebt daarnaast een appartement aan de Côte d’Azur.

Dan is het belangrijk om te weten dat de afschaffing van de taxe d’habitation voor de hoofdwoning niet betekent dat je voor die tweede woning geen taxe d’habitation meer betaalt.

Dat is een veel voorkomend misverstand.

Voor een tweede woning kan bovendien in sommige gemeenten een verhoging van de taxe d’habitation worden toegepast, vooral in gebieden waar sprake is van een grote druk op de woningmarkt.


3. Wat betaal je als je je huis verhuurt?

Wanneer je een woning verhuurt, verandert de fiscale situatie.

De huur die je ontvangt is namelijk een vorm van inkomen.

Voor een Nederlandse emigrant die bijvoorbeeld een appartement in Frankrijk koopt om het te verhuren, moet daarom niet alleen naar de taxe foncière worden gekeken.

Er komen mogelijk ook inkomstenbelastingen en sociale heffingen bij kijken.

De manier waarop de huur wordt belast, hangt onder andere af van:

  • gemeubileerde of ongemeubileerde verhuur;
  • het soort huurcontract;
  • de hoogte van de huurinkomsten;
  • je overige inkomsten;
  • en je fiscale woonplaats.

Daarom behandel ik de belasting op huurinkomsten liever in een afzonderlijk artikel.

Een woning bezitten en een woning verhuren zijn fiscaal twee verschillende situaties.


4. En als je je huis verkoopt?

Ook bij de verkoop van een woning kan belasting een rol spelen.

Wanneer je een woning verkoopt voor meer dan je ervoor hebt betaald, kan er sprake zijn van een plus-value immobilière, oftewel een belastbare meerwaarde.

Maar hier bestaan belangrijke uitzonderingen.

De belangrijkste is de verkoop van je hoofdwoning.

De meerwaarde op de verkoop van de hoofdwoning is in Frankrijk in principe volledig vrijgesteld wanneer aan de voorwaarden wordt voldaan.

Voor een tweede woning of een verhuurde woning ligt dat anders.

Daar kan een belasting op de gerealiseerde meerwaarde ontstaan.


Hoe langer je een woning bezit, hoe interessanter

Bij de Franse belasting op vastgoedmeerwaarden bestaan er bovendien verminderingen die toenemen naarmate je de woning langer bezit.

Na een bepaalde bezitsduur kan de belastbare meerwaarde daardoor geleidelijk worden verminderd.

Uiteindelijk kan na voldoende lange eigendomsduur een volledige vrijstelling ontstaan.

Dat is een interessant verschil met de situatie bij een snelle aankoop en verkoop.

Wanneer je dus een Franse woning koopt als investering, moet je niet alleen denken:

“Wat is de winst wanneer ik hem verkoop?”

maar ook:

“Hoe lang verwacht ik deze woning te houden?”


5. De aankoopbelasting: ook een belangrijk verschil

Bij het kopen van een bestaande woning in Frankrijk krijg je bovendien te maken met wat Nederlanders vaak de “frais de notaire” noemen.

Een aanzienlijk deel daarvan bestaat uit belastingen en heffingen die bij de aankoop worden geïnd.

Bij een bestaande woning liggen de overdrachtsbelastingen in het algemeen aanzienlijk hoger dan bij nieuwbouw.

Daarom moet je bij een Franse aankoop niet alleen kijken naar:

aankoopprijs + notariskosten

maar begrijpen dat deze “notariskosten” voor een belangrijk deel uit belastingen bestaan.

Dit onderwerp heb ik uitgebreider behandeld in mijn artikel:

→ Alle kosten betreffende de aankoop en eigendom van een huis in Frankrijk


6. En dan is er nog de IFI

Zoals ik in het vorige artikel heb uitgelegd, kan bij een groot vastgoedvermogen de Impôt sur la Fortune Immobilière (IFI) een rol spelen.

Maar laat je daar niet meteen door afschrikken.

De IFI is geen belasting die de gemiddelde Nederlandse emigrant met één normale woning automatisch moet betalen.

De drempel ligt bij €1,3 miljoen netto belastbaar vastgoedvermogen.

Bovendien wordt de hoofdwoning onder voorwaarden met een korting van 30% gewaardeerd.

Voor de meeste mensen die één huis in Frankrijk kopen, is IFI dus geen dagelijks aandachtspunt.

→ Lees ook: De Franse vermogensbelasting: de IFI


Frankrijk versus Nederland

Hier zie je een interessant verschil tussen beide landen.

Onderwerp🇫🇷 Frankrijk🇳🇱 Nederland
Jaarlijkse belasting eigenaar woningTaxe foncièreOZB
Basis van de belastingFiscale huurwaarde + lokale tarievenWOZ-waarde + gemeentelijk tarief
Hoofdwoning: taxe d’habitationAfgeschaftGeen exact equivalent
Tweede woningTaxe foncière + mogelijk taxe d’habitationAndere fiscale behandeling
Verkoop hoofdwoningMeerwaarde in principe vrijgesteldAndere fiscale systematiek
Verkoop tweede woningPlus-value kan belast wordenAndere fiscale systematiek
Groot vastgoedvermogenIFI mogelijk boven drempelBox 3 / andere Nederlandse regels
Lokale verschillenKunnen aanzienlijk zijnOok gemeentelijke verschillen

De vergelijking is dus interessanter dan alleen de vraag:

“Is Frankrijk duurder?”

In beide landen betaal je als eigenaar lokale belastingen, maar de manier waarop die worden berekend verschilt behoorlijk.


Wat moet je als koper controleren?

Wanneer je een Franse woning gaat bekijken, zou ik naast de vraagprijs minimaal naar de volgende gegevens vragen:

1. De taxe foncière van het laatste jaar

2. Of er taxe d’habitation van toepassing is

3. Of het een hoofdwoning, tweede woning of verhuurobject wordt

4. De eventuele jaarlijkse kosten van een copropriété

5. Eventuele lopende werkzaamheden of toekomstige grote uitgaven

6. De energie- en verzekeringskosten

Al deze bedragen samen geven je een veel realistischer beeld van de werkelijke kosten van de woning.


Een voorbeeld

Stel dat je een huis in Frankrijk koopt voor:

€300.000

Je zou kunnen denken:

“Dat is ongeveer wat ik kan betalen.”

Maar stel vervolgens dat je jaarlijkse kosten zijn:

  • taxe foncière: €1.500
  • verzekering: €350
  • onderhoud: €1.500
  • energie: €2.000
  • overige kosten: €500

Dan kost het bezit van de woning je al ongeveer €5.850 per jaar, nog afgezien van eventuele hypotheeklasten.

Dat is ruim €480 per maand.

En dat is precies waarom ik toekomstige kopers altijd adviseer om niet alleen naar de aankoopprijs te kijken.


Mijn persoonlijke tip

Wanneer je mij vraagt wat de belangrijkste belasting is om vóór de aankoop van een Franse woning te controleren, is mijn antwoord meestal eenvoudig:

de taxe foncière.

Niet omdat deze belasting noodzakelijkerwijs extreem hoog is, maar omdat het een vaste jaarlijkse kost is die je zolang je eigenaar bent blijft betalen.

Vraag daarom vóór je een bod doet aan de verkoper of de makelaar om het meest recente belastingdocument.

En kijk vervolgens niet alleen naar het bedrag, maar ook naar welk soort woning je koopt en welke andere belastingen van toepassing kunnen zijn.

Een woning van €250.000 met lage jaarlijkse lasten kan uiteindelijk interessanter zijn dan een woning van €300.000 waarvan de jaarlijkse kosten aanzienlijk hoger liggen.

Een goede aankoop is voor mij daarom niet alleen een woning die je mooi vindt en waarvoor je een goede prijs betaalt. Het is een woning waarvan je vooraf weet wat ze je werkelijk gaat kosten.


Tot slot

De belastingen op een Franse woning zijn op zichzelf niet bijzonder ingewikkeld, maar je moet wel weten welke belasting bij welke situatie hoort.

Voor de meeste huiseigenaren is de taxe foncière de belangrijkste jaarlijkse vastgoedbelasting. Een taxe d’habitation kan nog spelen bij een tweede woning, terwijl bij verkoop van een tweede woning een eventuele plus-value moet worden bekeken. En pas wanneer je vastgoedvermogen behoorlijk groot wordt, komt de IFI in beeld.

Voor een Nederlander die naar Frankrijk verhuist, is vooral belangrijk om niet alleen de Franse bedragen met de Nederlandse bedragen te vergelijken, maar ook te begrijpen hoe beide systemen werken.

Dat is uiteindelijk de beste manier om te kunnen beoordelen of wonen in Frankrijk voor jouw persoonlijke situatie financieel interessant is.

Erfenissen en schenkingen in Frankrijk

 

Belasting op huurinkomsten uit een woning in Frankrijk

Wanneer je een woning in Frankrijk bezit en deze geheel of gedeeltelijk verhuurt, moet je natuurlijk rekening houden met de belasting op de huurinkomsten.

Voor Nederlandse eigenaren is vooral belangrijk om te weten dat Frankrijk onderscheid maakt tussen ongemeubileerde verhuur en gemeubileerde verhuur.

Dat verschil kan fiscaal behoorlijk belangrijk zijn.

Ongemeubileerde verhuur

Wanneer je een woning zonder meubels verhuurt, vallen de huurinkomsten in principe onder de categorie revenus fonciers.

Afhankelijk van de hoogte van je huurinkomsten en je persoonlijke situatie kun je te maken krijgen met verschillende fiscale regelingen.

Bij relatief lage huurinkomsten bestaat bijvoorbeeld het vereenvoudigde micro-foncier-regime, waarbij een forfaitaire aftrek wordt toegepast.

Bij hogere inkomsten of wanneer de werkelijke kosten interessanter zijn, kan het régime réel van toepassing zijn.

Daarbij kunnen bepaalde werkelijk gemaakte kosten worden afgetrokken.


Gemeubileerde verhuur

Bij een gemeubileerde woning (location meublée) geldt een ander fiscaal regime.

De inkomsten vallen in principe onder de categorie BIC – bénéfices industriels et commerciaux.

Ook hier bestaan verschillende regelingen, afhankelijk van onder andere de hoogte van de inkomsten en de aard van de verhuur.

Voor iemand die bijvoorbeeld een appartement in Frankrijk koopt om het als vakantiewoning te verhuren, kan dit verschil belangrijk zijn.


Frankrijk én Nederland?

Dit is natuurlijk de vraag die Nederlandse verhuurders vaak stellen.

Wanneer je in Frankrijk woont en daar een woning verhuurt, moeten de huurinkomsten in je Franse belastingaangifte worden verwerkt volgens de Franse regels.

Maar wanneer je als Nederlander nog vastgoed of andere inkomsten in Nederland hebt, kan de internationale belastingverdeling een rol spelen.

Het belastingverdrag tussen Nederland en Frankrijk bepaalt vervolgens welk land in bepaalde situaties mag heffen en hoe dubbele belasting wordt voorkomen.

Je hebt dus te maken met beide belastingregimes.


Vergeet de andere kosten niet

Bij een verhuurde woning moet je bovendien niet alleen naar de inkomstenbelasting kijken.

Denk ook aan:

  • taxe foncière;
  • verzekering;
  • onderhoud;
  • eventuele copropriété-kosten;
  • kosten van een makelaar of verhuurorganisatie;
  • en eventueel lokale regels voor toeristische verhuur.

Het bedrag dat uiteindelijk op je bankrekening terechtkomt, is dus iets heel anders dan de bruto huur.


Frankrijk versus Nederland

Het Franse systeem voor huurinkomsten is behoorlijk anders opgebouwd dan het Nederlandse systeem.

In Nederland speelt bij privébezit van een tweede woning bijvoorbeeld de fiscale behandeling van vermogen een belangrijke rol. Frankrijk kijkt bij huurinkomsten veel directer naar de daadwerkelijk ontvangen huurinkomsten en het toepasselijke verhuurregime.

Dat betekent dat je een Franse verhuurwoning niet simpelweg volgens de Nederlandse methode kunt beoordelen.


Mijn persoonlijke tip

Als je overweegt om een woning in Frankrijk geheel of gedeeltelijk te verhuren, zou ik vóór de aankoop al een berekening laten maken op basis van de verwachte netto-opbrengst.

Kijk dus niet naar:

€1.000 huur per maand = €12.000 inkomen per jaar.

Maar naar:

€12.000 bruto huur – belastingen – onderhoud – verzekering – taxe foncière – beheer = werkelijk resultaat.

Dat geeft je een veel eerlijker beeld van het rendement.

Tot slot

Een Franse woning verhuren kan financieel interessant zijn, maar het belastingregime hangt sterk af van de manier waarop je verhuurt.

Vooral het verschil tussen gemeubileerde en ong gemeubileerde verhuur is belangrijk.

Wie een woning als investering koopt, doet er daarom goed aan de fiscale gevolgen vooraf mee te nemen in de berekening.

Belasting op verkoop van een woning in Frankrijk

Een woning in Frankrijk verkopen lijkt op het eerste gezicht eenvoudig:

je hebt de woning gekocht voor een bepaald bedrag en verkoopt haar later voor meer.

Maar fiscaal is het iets ingewikkelder.

Frankrijk kent namelijk een belasting op de meerwaarde bij de verkoop van vastgoed, de zogenaamde plus-value immobilière.

Het goede nieuws is dat de belangrijkste woning van een Franse inwoner onder bepaalde voorwaarden volledig is vrijgesteld.


Verkoop van je hoofdwoning

Wanneer je je résidence principale, je hoofdwoning, verkoopt, is de gerealiseerde meerwaarde in Frankrijk in principe volledig vrijgesteld van belasting.

Dat is voor iemand die permanent in Frankrijk woont natuurlijk belangrijk.

Je hoeft dus niet bang te zijn dat je bij de verkoop van je eigen hoofdwoning automatisch een groot deel van de waardestijging aan de Franse fiscus moet afstaan.

Er gelden wel voorwaarden, bijvoorbeeld dat de woning daadwerkelijk je hoofdverblijf is.


Verkoop van een tweede woning

Bij een résidence secondaire, dus een tweede woning of vakantiehuis, ligt het anders.

Wanneer je de woning voor meer verkoopt dan de fiscale aankoopwaarde, kan er een belastbare plus-value ontstaan.

In principe bestaat de belasting uit:

  • 19% inkomstenbelasting;
  • plus 17,2% prélèvements sociaux.

Samen is dat in eerste instantie 36,2% van de belastbare meerwaarde.

Maar dat betekent niet dat je na één jaar automatisch 36,2% van je winst betaalt.

Er bestaan namelijk belangrijke verminderingen naarmate je de woning langer bezit.


Hoe langer je de woning bezit, hoe lager de belasting

De Franse regeling wordt interessanter naarmate de eigendomsduur langer wordt.

Vanaf het zesde jaar kan een vermindering (abattement) worden toegepast.

Voor de inkomstenbelasting kan na 22 jaar bezit volledige vrijstelling worden bereikt.

Voor de sociale heffingen duurt dat langer: volledige vrijstelling wordt in principe bereikt na 30 jaar bezit.

Dat maakt de Franse belasting op vastgoedmeerwaarde heel anders dan een eenvoudige belasting op de winst bij verkoop.


De aankoopprijs is niet het enige dat telt

Bij de berekening wordt bovendien niet noodzakelijk alleen gekeken naar: verkoopprijs – oorspronkelijke aankoopprijs.

Onder bepaalde voorwaarden kunnen bijvoorbeeld bepaalde aankoopkosten en kosten van werkzaamheden in aanmerking worden genomen. Het is dus heel belangrijk om alle facturen van aannemers te bewaren omdat je die in principe van de verkoopwaarde kunt aftrekken.

Dat kan de belastbare meerwaarde aanzienlijk beïnvloeden.

Daarom moet je bij een verkoop altijd kijken naar de fiscale aankoopwaarde, en niet alleen naar wat er destijds daadwerkelijk op je bankrekening is verdwenen.


Een voorbeeld

Stel dat je een tweede woning koopt voor €200.000

En tien jaar later verkoopt voor €300.000

Op het eerste gezicht lijkt je winst dus €100.000

Maar de fiscale berekening kan anders uitvallen door onder andere:

  • aankoopkosten;
  • bepaalde werkzaamheden;
  • de vermindering vanwege de eigendomsduur;
  • en eventuele andere toepasselijke regelingen.

Je kunt dus niet simpelweg zeggen:

“Ik heb €100.000 winst gemaakt en daar betaal ik 36,2% belasting over.”


En als ik als Nederlander een Franse woning verkoop?

Ook hier is je fiscale woonplaats belangrijk.

Een Nederlandse eigenaar van een Franse woning kan met Franse belasting op de vastgoedmeerwaarde te maken krijgen, ook wanneer hij of zij niet in Frankrijk woont.

De situatie wordt nog interessanter wanneer je inmiddels naar Frankrijk bent verhuisd.

Dan moet worden bepaald of de woning je hoofdwoning is of bijvoorbeeld een tweede woning.

Ook het belastingverdrag tussen Nederland en Frankrijk kan een rol spelen.


Mijn persoonlijke tip

Wanneer je een Franse woning koopt, zou ik de documenten van de aankoop goed bewaren.

Bewaar in ieder geval:

  • de notariële aankoopakte;
  • bewijs van aankoopkosten;
  • facturen van belangrijke werkzaamheden;
  • en documenten die de waarde en eventuele investeringen in de woning aantonen.

Jaren later, wanneer je de woning verkoopt, kunnen deze documenten belangrijk zijn voor de berekening van de belastbare meerwaarde.

En als je een woning koopt met het idee haar na enkele jaren weer te verkopen, zou ik de mogelijke plus-value al bij de aankoopberekening meenemen.

Tot slot

Bij de verkoop van een Franse woning is het grote onderscheid eenvoudig:

Je hoofdwoning is in principe vrijgesteld van belasting op de meerwaarde, terwijl een tweede woning of verhuurde woning wel degelijk tot een belastbare plus-value kan leiden.

Hoe langer je de woning bezit, hoe gunstiger de verminderingen worden.

Voor een Nederlandse koper is dit een belangrijk onderdeel van de totale financiële berekening van een Franse woning: niet alleen kijken naar wat je vandaag betaalt, maar ook naar wat er fiscaal gebeurt wanneer je de woning later weer verkoopt.