Wonen in Frankrijk en emigreren naar Frankrijk - Veelgestelde vragen - FAQ
Als je in deze lijst je vraag niet terug vind kijk dan eens in het kenniscentrum op deze site.
Diversen
- Denken dat alles hetzelfde werkt als in Nederland
- De Franse taal onderschatten
- Niet op tijd beginnen met de administratieve voorbereiding
- Verkeerde informatie geloven
- Denken dat een huis kopen het moeilijkste is
- De Franse gezondheidszorg niet goed begrijpen
- De kosten onderschatten
- Te weinig contact zoeken met Fransen
- Denken dat alles meteen geregeld moet zijn
- Geen gebruik maken van de ervaring van anderen
In dit artikel in het kenniscentrum vind je meer informatie.
Verhuizen naar Frankrijk
- Bepaal wat je preciese motivatie is. Waarom wil je weg uit Nederland en wat denk je in Frankrijk te vinden ?
- Als je niet alleen bent : hoe staan de anderen die erbij betrokken zijn erin ?
- Weet je al waar je heen wilt ? Waarom daar ?
- Hoe denk je je geld te gaan verdienen daar ?
- Wat is je budget ?
Dit zijn de eerste basisvragen die je je moet stellen. Voor veel meer informatie: zie het kenniscentrum op deze site.
Ja, absoluut ! En het is écht geen schande om hulp te vragen; het is zelfs heel intelligent, want je gaat stress, fouten en ellende vermijden. Vind hier meer informatie.
Heel simpel: iemand die al 20 jaar in Frankrijk woont en werkt, en alles al een keer uitgezocht heeft. Ik heb fouten gemaakt die me geld gekost hebben, en dat bespaar ik je graag. Ik ben 7 jaar assitent makelaar geweest en ken dus de te vermijden valkuilen bij de aankoop van een huis. Ik pas me volledig aan aan jouw behoeftes ! Stuur het contactformulier in voor een gratis kennismakingsgesprek.
Belastingen, sociale premies en uitkeringen
Ja, in principe kan je een Nederlandse IVA- of WIA-uitkering behouden wanneer je naar Frankrijk verhuist. Frankrijk is lid van de EU en voor WIA-uitkeringen gelden binnen de EU speciale regels.
Belangrijk om te weten:
- IVA-uitkering (Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten): deze kan normaal gesproken zonder problemen worden meegenomen naar Frankrijk.
- WGA-uitkering (de andere vorm van WIA): ook deze kan worden meegenomen naar Frankrijk. Wel kan een WGA-vervolguitkering in sommige gevallen lager uitvallen door speciale regels voor uitkeringen in het buitenland.
- Je moet je verhuizing tijdig aan het UWV melden, bij voorkeur uiterlijk twee weken vóór vertrek. Het UWV kan eventueel nog een medische beoordeling laten uitvoeren.
- Ook na verhuizing kan je te maken krijgen met controles of herbeoordelingen door het UWV.
Voor iemand die naar Frankrijk emigreert, is het grootste risico dus meestal niet het verlies van de uitkering zelf, maar eerder:
- wijzigingen na een herbeoordeling;
- fiscale gevolgen (belasting);
- de vraag hoe de ziektekostenverzekering wordt geregeld.
Nog een belangrijk punt: als je uitsluitend een Nederlandse IVA/WIA-uitkering ontvangt en in Frankrijk woont, kan je vaak onder het Nederlandse zorgstelsel blijven vallen via een zogenoemd S1-formulier. Dat voorkomt dat je volledig in het Franse stelsel terechtkomt. De precieze situatie hangt echter af van je leeftijd, eventuele andere inkomsten en of je daarnaast nog werkt.
Zie op deze site van de Rijksoverheid veel informatie.
Heel eenvoudig. Als je volledig in Frankrijk woont dan doe je wereldaangifte van al je inkomsten bij de belastingdienst in Frankrijk, dus ook van aanvullend pensioen. En dan hangt het natuurlijk volledig af van hoe hoog je inkomsten zijn en wat voor aftrekposten je kunt gebruiken. Stel je van dat laatste niet teveel voor als je in de pensioenfase van je leven bevind.
Op dit moment is er een belastingvrije voet van 11.600 euro met daarna een staffel van 11% over het bedrag tot ongeveer 30.000 euro. Er volgt binnenkort een uitgebreider artikel in mijn blog.
Voor de Franse belastingdienst besta je als je een “numéro fiscal” hebt. Hoe verkrijg je dat? Niet erg ingewikkeld: stuur een eerste aangifte op met een papieren formulier naar de belastingdienst van de regio waar je onder valt. De aangiftes moeten gedaan worden in de periode april-mei voor het voorafgaande jaar. Je krijgt dan 2-3 maanden later een “avis d’imposition”, oftewel een aanslag, waarop je numéro fiscal vermeld staat. Daarmee kan je dan op de site impots.gouv.fr je “espace client” créeren (oftewel je account). Hierin communiceer je met de belastingdienst en doe je later je verdere aangiftes.
Sociale verzekeringen, ziektekosten verzekeringen en gezondheidszorg
Het Franse systeem werkt natuurlijk anders dan het Nederlandse. Geen boxen hier. Als je getrouwd bent of samenwoont (hier heet dat een PACS, oftewel Pacte Civil de Solidarité) dan heb je de keuze om individueel of gezamenlijk aangifte te doen. Je begint met een belastingvrije voet van momneteel 11.600 euro met daarboven staffels van 11, 30, 41 en 45%. Binnenkort een artikel op mijn blog met meer informatie.
De basis van Franse systeem wordt gevormd door de beroemde SECU (Sécurité Sociale, door de staat georganiseerd). Iedereen die in Frankrijk woont heeft in principe recht op deze basisverzekering. Maar daarbovenop ben je bijna verplicht om een aanvullende verzekeing af te sluiten voor niet-gedekte kosten, vooral voor ziekenhuisopnames. Binnenkort een artikel in mijn blog met meer informatie.
Het Franse zorgstelsel heeft altijd een uitstekende reputatie gehad. Veel vergoedingen, snelle toegang tot specialisten, en goede ziekenhuizen. Jammer genoeg is in de 20 jaar dat ik nu in Frankrijk woon het niveau achteruit gegaan. Er wordt nog steeds veel vergoed door de Sécurité Sociale (klanten van apotheken gaan nog steeds met tassen vol medicijnen de deur uit). Ik heb ergens gelezen dat er in Frankrijk 6 x zoveel medicijnen worden voorgeschreven als in Nederland. Maar in veel dorpen op het platteland is er geen huisarts meer, en er zijn flinke wachtlijsten voor de meeste specialisten. Maar, eerlijk is eerlijk, het land heeft nog steeds een hoog niveau van gezondheidszorg. Voor meer informatie: kijk in het kenniscentrum.
Huis
In Frankrijk worden de meeste huizen verkocht via makelaars (agents immobiliers). Er zijn ook mogelijkheden om je huis direct te verkopen, via sites als PAP en Leboncoin. Er bestaat geen centrale site waar alles op staat, zoals in Nederland Funda. Verder is het zo dat er meerdere makelaars tegelijk werken op een huis, dit heet een zogenaamd “mandat simple” in tegenstelling tot een “mandat exclusif” waarbij er slechts 1 makelaar is. Als je je huis onder mandat simple op de markt zet dan hou je ook zelf het recht om direct te verkopen. Het is dus zo dat makelaars vaak voor niets werken, hetgeen de hogere commissies (vaak 5-6 %) verklaart. Makelaars adverteren in eerste instantie natuurlijk via hun eigen website, maar plaatsen de woning vaak ook door op platforms zoals Seloger, Bienici etc. etc. Je ziet op deze platforms dus vaak meerdere keren hetzelfde huis, vaak tegen verschillende prijzen. Voor je zoektocht: typ simpelweg “achat maison +stad of regio waar je zoekt”. Verder zijn er sites waar alle historische verkoopprijzen op vermeld staan, maar dat leg ik je graag verder in détail uit in een persoonlijk begeleidingstraject.
Na een eerste contact met een makelaar waarin je ook heel wat informatie over de omgeving kan vragen kun je, als het pand je werkelijk bevalt, een afspraak voor een bezichtiging met hem organiseren (“visite”). Als je uitlegt dat je in Nederland woont dan zijn makelaars vaak akkoord om je het preciese adres te geven. Normaal doen ze dat niet, om hun business te beschermen (bij een mandat simple). Zorg dat je voor de visite ook de technische rapporten ontvangt, die vertellen veel over bijvoorbeeld de energieconsumptie (en dus isolatie), lood, asbest, termieten, electriciteit en afvalwaterzuivering. Na de visite kun je dan een bod doen, vooral niet zomaar even mondeling, er zijn daar specifieke formulieren voor, en dan begint de onderhandeling (of niet). Als er een akkoord is over de prijs, dan wordt het voorlopige koopcontract opgesteld (compris de vente of promesse de vente). Na ondertekening hiervan duurt het tussen de 2 en 3 maanden voordat je de definitieve koopacte (acte authentique) kunt tekenen. Realiseer je dat begeleiding bij een aankoop essentieel is. Aangezien ik 7 jaar als assitent makelaar gewerkt heb, ken ik het vak tot in de détails. Ik publiceer binnenkort een uitgebreid artikel in mijn blog.
Het belangrijkste rapport is de DPE (diagnostics performance énergétique) met alle détails over de isolatie van het pand, het verwarmingssyteem en de energieconsumptie.
Verder rapporten over de staat van de elektrische installatie, van de gasinstallatie, aanwezigheid van lood en asbest, aanwezigheid van boktorren en termieten en, heel belangrijk ook, de staat van de afvalwaterzuiveringsinstallatie (er zijn nog heel veel septic tanks in Frankrijk).
Let op !
Het interpreteren van deze rapporten moet je écht niet zomaar alleen doen, het is héél belangrijk en vraagt vakkennis !
Het is 7 jaar mijn werk geweest. Aarzel niet om me te contacteren met vragen!
De markt van huurwoningen staat onder sterke druk in Frankrijk, net als in Nederland. Het is écht niet eenvoudig een fatsoenlijke woning voor een redelijke prijs te vinden. De meeste makelaars hebben lange wachtlijsten voor appartementen. Na publicatie van een advertentie is in 99% van de gevallen de woning binnen 1 dag weg ! De beschikbaarheid onder de 1000 euro per maand is zeer beperkt. MAAR: alles hangt af van de regio en het dorp/stad waar je zoekt.
Ik kan je begeleiden bij het zoeken van een huurwoning. Neem gerust contact met me op.
Binnenkort een uitgebreider artikel in mijn kenniscentrum.
Dit heet in Frankrijk de “Taxe Foncière”. De hoogte hiervan wordt bepaald de de gemeente, want het is zo’n beetje de belangrijkste inkomensbron van gemeentes. Er bestaat ook nog een “Taxe d’Habitation” die vroeger door iedereen betaald moest worden, maar nu alleen nog door eigenaars van tweede woningen. Het is goed om het bedrag van de taxe foncière op te vragen voor of tijdens de bezichtiging omdat het een bedrag is dat sterk varieert (de buurgemeente kan 2 x zo duur of zo goedkoop zijn).
Op zich is dit heel overzichtelijk in Frankrijk. De taxe foncière is tegelijkertijd ook het rioolrecht c.q. afvalstoffenheffing. De waterschapsbelasting bestaat niet in Frankrijk, evenals het eigenwoningforfait.
Meestal zijn de vuilstorten (déchèteries) in Frankrijk gratis.
De bouwvergunning (Permis de Contruire) moet je via een specifiek formulier indienen bij de gemeente. Dit document hoeft niet door een archtiect opgesteld of gevalideerd te worden, behalve als je een huis bouwt dat meer dan 100 m2 aan bewoonbare oppervlakte meet. Dat wat mogelijk is in jouw situatie hangt sterk van de zone waarin je woning zich bevindt. In een zone N (naturel) is er heel weinig mogelijk, zeker geen constructie van een tweede gebouw op het terrein. Een zonage A (agricole) bied al veel meer mogelijkhecen en een zone U (urbain – stadsgebied dus) nog meer. Al deze bepalingen zijn vastgeleg in de PLU (Plan Local d’Urbanisation = bestemmingplan) van je gemeente. Alles omtrent bouwvergunningen is complexe materie. Ik help je graag hier je weg in te vinden.
Onderwijs
Het heeft mij heel wat tijd gekost om dit een beetje te begrijpen. Even de grote lijnen: Het begint met de maternelle (de vroege kleuterschool), gevolgd door 5 jaar lagere school – dus tot 11 jaar. Daarna gaat iedereen 4 jaar naar het collège, een soort middenschool. En dan volgt het lycee gedurende 3 jaar, afgeloten met het mythische BAC-diploma. En daarna de universiteit of andere hogere opleidingen. Maar na het collège kun je ook kiezen voor meer praktische opleidingen zoals een BEP of een CAP. Binnenkort een uitgebreider artikel in mijn kenniscentrum.
Zie al gedeeltelijk het antwoord bij de vraag over het schoolsysteem. In het beloofde artikel komt er meer informatie.
Werken in Frankrijk
De meeste Nederlanders beginnen een zelfstandige activiteit als ze naar Frankrijk verhuizen, zoals verhuur van chambres d’hôtes, restauratie, campings, klusbedrijven etc. Als je daarvoor kiest dan word je al snel geconfronteerd met de keuze van een ondernemingsvorm. Laat je hierin begeleiden want dit is geen sinecure, en het heeft grote gevolgen voor wat betreft belastingen en sociale premies. Je hebt hierbij te maken met de beruchte URSSAF, die alle premies int. Ik ben 20 jaar ondernemer geweest en kan je daarmee helpen !
Een betaalde baan is natuurlijk ook mogelijk. Niet alle diploma’s worden in Frankrijk geaccepteerd. Schrijf je in bij “France Travail” (vroeger Pôle Emploi), het Franse arbeidsbureau.
Er is geen algemene regel, het moet van geval tot geval geverifieerd worden.
Het is minder makkelijk dan in Nederland (natuurlijk, want het is Frankrijk). Je registreert het begin van je activiteit op de site van de INPI. Dit is een centraal platform die je gegevens ook doorgeeft aan de belastingdienst en de URSSAF. Het meestgekozen formaat is (zeker in het begin) “Autoentrepreneur”, een beetje te vergelijken met ZZP of VOF in Nederland. Zie deze site.
Heel veel extra informatie vind je in het kenniscentrum.
Auto
Jazeker, als je tenminste volledig uit Nederland vertrekt. Zie hier een site met veel informatie over invoer en het kentekenbewijs.
Ja, geen probleem. Ik heb jarenlang met mijn Nederlande rijbewijs rondgereden. Op het moment dat ik het moest vernieuwen heb ik gekozen voor een Frans rijbewijs.