Pensioen en AOW in Frankrijk
Inhoudsopgave
Met pensioen in Frankrijk: wat verandert er voor je Nederlandse pensioen?
Droom je ervan om na je pensionering in Frankrijk te gaan wonen? Misschien heb je al jaren een huis in Frankrijk, of overweeg je om je leven na je pensionering definitief naar Frankrijk te verplaatsen.
Voor veel Nederlanders is dat een aantrekkelijk vooruitzicht. Maar voordat je die stap zet, wil je natuurlijk weten wat er met je Nederlandse pensioen gebeurt. Kun je je AOW gewoon blijven ontvangen? Wordt je pensioen in Frankrijk belast? En hoe zit het met je ziektekostenverzekering?
Het goede nieuws is dat je Nederlandse pensioen in de meeste gevallen gewoon met je mee kan verhuizen naar Frankrijk. Toch zijn er een aantal zaken waarmee je rekening moet houden. Hieronder zet ik de belangrijkste aandachtspunten op een rij.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
1. Kun je je Nederlandse pensioen meenemen naar Frankrijk?
Ja.
Wanneer je in Frankrijk gaat wonen, verlies je niet het recht op je Nederlandse AOW of het pensioen dat je tijdens je werkzame leven hebt opgebouwd.
Je kunt je Nederlandse pensioen gewoon op je Franse bankrekening laten uitbetalen. Je hoeft daarvoor niet in Nederland te blijven wonen.
Er is wel een belangrijk verschil tussen de verschillende soorten pensioen:
AOW: het wettelijke ouderdomspensioen dat je via de Nederlandse sociale verzekering hebt opgebouwd.
Aanvullend pensioen: het pensioen dat je tijdens je werkzame leven via een werkgever of pensioenfonds hebt opgebouwd.
Privépensioen of lijfrente: aanvullend inkomen dat je bijvoorbeeld via een verzekeraar of een eigen pensioenvoorziening hebt geregeld.
Vooral bij de belastingheffing maakt dit onderscheid verschil. Daarover verderop meer.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
2. Je AOW blijft bestaan, maar let op de opbouw
De AOW is gekoppeld aan de periode waarin je in Nederland verzekerd bent geweest. In principe bouw je voor ieder verzekerd jaar 2% van een volledige AOW-uitkering op. De opbouwperiode bedraagt 50 jaar voorafgaand aan je AOW-leeftijd.
Heb je gedurende een aantal jaren buiten Nederland gewoond en was je in die periode niet meer verzekerd voor de AOW? Dan kan je uiteindelijke uitkering lager uitvallen.
Dit is vooral belangrijk wanneer je al eerder in het buitenland hebt gewoond of een deel van je werkzame leven buiten Nederland hebt doorgebracht.
Ga je pas na je pensionering in Frankrijk wonen, dan heeft dat op zichzelf geen invloed op de AOW die je al hebt opgebouwd.
Ook je persoonlijke leefsituatie speelt een rol. De SVB maakt onderscheid tussen de AOW voor alleenstaanden en die voor mensen die met een partner samenwonen. Wanneer je situatie verandert, kan dat gevolgen hebben voor het bedrag dat je ontvangt.
Wil je precies weten hoeveel AOW je hebt opgebouwd? Kijk dan op de website van de Sociale Verzekeringsbank (SVB).
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
3. Wat gebeurt er met je aanvullende pensioen?
Ook je aanvullende pensioen kun je in Frankrijk blijven ontvangen.
Je hoeft je pensioen dus niet over te dragen aan een Franse pensioeninstelling en je hoeft ook geen nieuw pensioen in Frankrijk op te bouwen.
Je pensioenfonds of verzekeraar blijft verantwoordelijk voor de uitbetaling. Je moet natuurlijk wel doorgeven dat je naar Frankrijk verhuist, zodat je gegevens en eventuele correspondentie correct worden aangepast.
Houd er rekening mee dat een pensioen dat je bij een Nederlandse overheidsinstelling hebt opgebouwd in Frankrijk soms anders wordt behandeld dan een pensioen uit het bedrijfsleven. Dit kan gevolgen hebben voor de belastingheffing.
Let op! De uitkerende instantie vraagt je ieder jaar om een “verklaring van in leven zijn” of “attestation de vie”, om, zoals de naam al zegt, er zeker van te zijn dat je nog leeft. Laat dit formulier op het gemeentehuis afstempelen.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
4. Waar betaal je belasting over je pensioen?
Dit is een van de belangrijkste onderwerpen om vooraf goed te onderzoeken.
Wanneer je definitief in Frankrijk gaat wonen, word je in beginsel fiscaal inwoner van Frankrijk. Je krijgt dan te maken met de Franse belastingregels en moet je buitenlandse inkomsten in Frankrijk aangeven.
Dat betekent overigens niet dat Nederland geen belasting meer mag heffen. Nederland en Frankrijk hebben een belastingverdrag gesloten waarin is vastgelegd welk land over bepaalde inkomsten belasting mag heffen.
Voor Nederlandse gepensioneerden zijn vooral de volgende verschillen van belang:
AOW: deze uitkering wordt bij wonen in Frankrijk in beginsel in Frankrijk belast.
Aanvullend pensioen uit het bedrijfsleven: dit wordt volgens de hoofdregel eveneens in Frankrijk belast.
Pensioen uit overheidsdienst: hiervoor gelden bijzondere regels. Nederland kan over het gedeelte dat betrekking heeft op werkzaamheden in overheidsdienst belasting heffen.
Bij sommige pensioenen kan een splitsing nodig zijn wanneer je zowel in de particuliere sector als voor de overheid hebt gewerkt.
Het is daarom niet verstandig om ervan uit te gaan dat al je Nederlandse pensioen automatisch op dezelfde manier wordt belast.
Het belastingverdrag voorkomt in principe dat je over hetzelfde inkomen dubbel belasting betaalt. Toch kunnen de aangifteverplichtingen in beide landen verschillen.
Voor een goede beoordeling van je persoonlijke situatie is het verstandig om vooraf advies in te winnen bij iemand die ervaring heeft met de Nederlandse en Franse belastingregels.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
5. Hoe zit het met je ziektekostenverzekering?
Ook dit is een belangrijk aandachtspunt.
Wanneer je uitsluitend een Nederlands pensioen ontvangt en je definitief in Frankrijk gaat wonen, val je in veel gevallen onder een Europese regeling waarbij Nederland verantwoordelijk blijft voor de kosten van je ziektekostenverzekering.
Je krijgt dan te maken met het beroemde S1-formulier.
Dit formulier vraag je aan bij de bevoegde Nederlandse instantie. Vervolgens registreer je het bij de Franse CPAM (Caisse Primaire d’Assurance Maladie), zodat je toegang krijgt tot de Franse gezondheidszorg.
In deze situatie betaal je doorgaans een bijdrage voor de zorgkosten aan Nederland via het CAK. De hoogte daarvan hangt onder andere af van je persoonlijke situatie.
Heb je daarnaast inkomsten uit werk of een andere pensioen- of verzekeringssituatie, dan kunnen andere regels gelden.
Het is dus belangrijk om dit vóór je verhuizing goed uit te zoeken. Je wilt immers niet zonder passende ziektekostendekking komen te zitten.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
6. Moet je nog iets regelen bij de Nederlandse instanties?
Ja. Een verhuizing naar Frankrijk betekent dat je een aantal zaken moet aanpassen.
Denk bijvoorbeeld aan:
Je uitschrijving bij de Nederlandse gemeente.
Het doorgeven van je nieuwe woonadres aan de SVB.
Het informeren van je pensioenfonds of verzekeraar.
Het aanpassen van je bank- en betaalgegevens.
Het regelen van je ziektekostenverzekering en eventueel het S1-formulier.
Het aanpassen van je belastinggegevens.
De Nederlandse instanties kunnen je in veel gevallen blijven bereiken via je Franse adres. Je hoeft dus niet bang te zijn dat je pensioenuitbetaling automatisch stopt zodra je Nederland verlaat.
Zorg er wel voor dat je wijzigingen tijdig doorgeeft en dat je correspondentie ook na je verhuizing goed blijft volgen.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
7. Is wonen in Frankrijk financieel aantrekkelijk na je pensionering?
Dat hangt natuurlijk sterk af van je persoonlijke situatie.
Als je een volledige AOW hebt opgebouwd en een (klein) aanvullend pensioen hebt dan betaal je hierover weinig inkomstenbelasting en sociale premies. In een persoonlijk begeleidingstraject kan ik, gebaseerd op jouw persoonlijke situatie, een berekening hiervan maken.
Frankrijk biedt veel mogelijkheden voor mensen die hun pensioenjaren in een andere omgeving willen doorbrengen. Het klimaat, de ruimte, de natuur en het vaak wat rustigere leven kunnen aantrekkelijke redenen zijn om de stap te zetten.
Maar het is belangrijk om niet alleen naar de hoogte van je pensioen te kijken.
Ook de volgende zaken spelen een rol:
De belasting die je in Frankrijk over je inkomen betaalt.
De kosten van een woning en het onderhoud daarvan.
De kosten van energie, water en andere vaste lasten.
De kosten van gezondheidszorg en eventuele aanvullende verzekeringen.
De afstand tot familie en vrienden in Nederland.
Een Nederlandse AOW en een aanvullend pensioen kunnen in Frankrijk een prima basis vormen, maar het is verstandig om vooraf een realistisch overzicht van je inkomsten en uitgaven te maken.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
Tot slot: een goede voorbereiding maakt het verschil
Met pensioen gaan in Frankrijk betekent niet dat je je Nederlandse pensioen achterlaat. In de meeste gevallen kun je je opgebouwde rechten gewoon behouden en meenemen naar je nieuwe woonland.
Wel veranderen er een aantal praktische en administratieve zaken. Vooral de belastingheffing en de ziektekostenverzekering verdienen aandacht.
Mijn advies is om je niet alleen te verdiepen in de aankoop van een woning en de keuze van een regio, maar ook tijdig naar je financiële en administratieve situatie te kijken.
Een goede voorbereiding voorkomt onaangename verrassingen en geeft je de rust om van je nieuwe leven in Frankrijk te genieten.
Meer weten?
Op het Kenniscentrum vind je ook artikelen over de Nederlandse AOW, belastingheffing over je pensioen in Frankrijk en de Franse gezondheidszorg.
De informatie in dit artikel is bedoeld als algemene oriëntatie. Je persoonlijke situatie kan tot andere uitkomsten leiden. Controleer daarom altijd de actuele regels bij de betrokken instanties.
Laatst bijgewerkt: november 2026.
AOW en pensioen ontvangen in Frankrijk: wat moet je regelen?
Wil je na je pensionering in Frankrijk gaan wonen? Dan vraag je je waarschijnlijk af of je je Nederlandse AOW en aanvullende pensioen gewoon kunt blijven ontvangen.
Het antwoord is in de meeste gevallen ja. Je hoeft je Nederlandse pensioen niet op te geven wanneer je naar Frankrijk verhuist. Wel zijn er een aantal zaken die je moet regelen en aandachtspunten waarmee je rekening moet houden.
In dit artikel lees je wat er gebeurt met je AOW, hoe het zit met je aanvullende pensioen en welke stappen je moet zetten om je pensioenuitkeringen ook in Frankrijk goed te regelen.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
1. Wat is het verschil tussen AOW en aanvullend pensioen?
In Nederland bestaat het pensioeninkomen van veel mensen uit verschillende onderdelen.
De AOW
De Algemene Ouderdomswet (AOW) is het wettelijke ouderdomspensioen van de Nederlandse overheid. Je bouwt rechten op zolang je verzekerd bent voor de AOW. De Sociale Verzekeringsbank (SVB) is verantwoordelijk voor de uitvoering en de uitbetaling. Hier een zeer nuttige pagina van de SVB.
Het aanvullende pensioen
Daarnaast hebben veel Nederlanders tijdens hun werkzame leven pensioen opgebouwd via een werkgever, pensioenfonds of verzekeraar. Dit aanvullende pensioen komt boven op de AOW.
Sommige mensen ontvangen bovendien een lijfrente-uitkering of hebben zelf voor aanvullend pensioen gespaard.
Dit onderscheid is belangrijk, omdat voor de verschillende soorten inkomsten niet altijd dezelfde fiscale regels gelden.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
2. Kun je je AOW in Frankrijk blijven ontvangen?
Ja. Als je recht hebt op AOW, kun je deze in beginsel ook ontvangen wanneer je in Frankrijk woont.
Je hoeft dus niet in Nederland te blijven wonen om je AOW te behouden. De SVB kan de uitkering ook naar een Franse bankrekening overmaken.
Wel is het belangrijk dat je de SVB op de hoogte brengt van je verhuizing en je nieuwe adres doorgeeft.
Ontvang je al AOW voordat je naar Frankrijk verhuist? Dan verandert je opgebouwde recht niet uitsluitend doordat je naar Frankrijk verhuist. Wel kunnen je persoonlijke situatie en de inhoudingen op je uitkering gevolgen hebben voor het bedrag dat je uiteindelijk ontvangt.
De precieze situatie hangt onder andere af van je verzekeringsverleden en je woonsituatie.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
3. Hoeveel AOW krijg je als je in Frankrijk woont?
De hoogte van je AOW hangt onder meer af van het aantal jaren waarin je verzekerd bent geweest voor de AOW.
In principe bouw je voor ieder verzekerd jaar 2% van een volledige AOW-uitkering op. De opbouwperiode bedraagt 50 jaar voorafgaand aan je AOW-leeftijd.
Ben je gedurende die hele periode verzekerd geweest? Dan heb je in beginsel een volledige AOW opgebouwd.
Heb je bijvoorbeeld een aantal jaren in het buitenland gewoond en was je in die periode niet verzekerd voor de AOW? Dan kan je uitkering lager zijn.
Een voorbeeld:
50 verzekerde jaren: in beginsel 100% AOW.
45 verzekerde jaren: in beginsel 90% AOW.
40 verzekerde jaren: in beginsel 80% AOW.
Wat betekent dit als je pas na je pensionering naar Frankrijk verhuist?
Als je je AOW al ontvangt en vervolgens naar Frankrijk verhuist, worden de jaren waarin je eerder AOW hebt opgebouwd niet opnieuw berekend omdat je naar het buitenland gaat wonen.
De situatie kan anders zijn wanneer je al vóór je AOW-leeftijd naar Frankrijk verhuist. Als je daardoor niet meer verzekerd bent voor de AOW, kan je verdere opbouw stoppen.
Onder bepaalde voorwaarden kun je je vrijwillig blijven verzekeren. Daarvoor gelden aanvraagtermijnen. Informeer daarom tijdig bij de SVB als je vóór je pensionering naar Frankrijk wilt verhuizen.
Je kunt je opgebouwde AOW-rechten en je persoonlijke situatie controleren via de website van de SVB.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
4. Wat gebeurt er met je aanvullende pensioen?
Ook je aanvullende Nederlandse pensioen kun je doorgaans in Frankrijk blijven ontvangen.
Je pensioenfonds of verzekeraar blijft verantwoordelijk voor de uitbetaling. Je hoeft je opgebouwde pensioen niet naar een Franse pensioeninstelling over te dragen.
MAAR, let op, stukje eigen ervaring. Ik heb tot mijn grote verrassing ontdekt dat niet iedere instelling je pensioen in het buitenland wil uitbetalen! Je moet dan je pensioen afkopen en overdragen naar een andere instantie (bijvoorbeeld Brand New Day).
Het is wel verstandig om je pensioenuitvoerder tijdig te informeren over je verhuizing. Controleer daarbij:
Of je adresgegevens zijn aangepast.
Of je pensioen op je Franse bankrekening kan worden uitbetaald.
Of er documenten of formulieren moeten worden ingevuld.
Of de belastinginhoudingen veranderen wanneer je in Frankrijk woont.
Ontvang je pensioen van meerdere pensioenfondsen of verzekeraars? Neem dan met iedere uitvoerder afzonderlijk contact op.
Ook hier geldt dat het ontvangen van een pensioen in Frankrijk niet automatisch betekent dat alle fiscale regels hetzelfde blijven. Vooral bij pensioenen uit overheidsdienst kunnen andere bepalingen gelden dan bij een aanvullend pensioen uit het bedrijfsleven.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
5. Welke belastingen en inhoudingen gelden op je pensioen?
Dit is een onderwerp dat bijzondere aandacht verdient.
Wanneer je in Frankrijk gaat wonen, verandert doorgaans je fiscale woonplaats. Daardoor krijg je te maken met de Franse belastingregels en met de afspraken die Nederland en Frankrijk in hun belastingverdrag hebben gemaakt.
Het is belangrijk om onderscheid te maken tussen inkomstenbelasting, premies en eventuele bijdragen voor zorgkosten.
Op je AOW of aanvullende pensioen zullen, afhankelijk van je persoonlijke situatie, bepaalde bedragen worden ingehouden. Welke inhoudingen van toepassing zijn, hangt onder meer af van het soort inkomen, de belastingregels en je verzekeringspositie.
Ga er dus niet zonder meer van uit dat het nettobedrag dat je in Nederland ontving na je verhuizing precies hetzelfde blijft.
Wil je vooraf weten hoeveel je in Frankrijk netto overhoudt? Dan kunnen we in een persoonlijk begeleidingstraject jouw situatie samen te bekijken.
Lees ook het afzonderlijke artikel over de belastingheffing op Nederlandse pensioenen in Frankrijk, waarin ik dieper inga op het belastingverdrag en de verschillen tussen de soorten pensioen.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
6. Hoe zit het met je ziektekostenverzekering?
Wanneer je als gepensioneerde naar Frankrijk verhuist, moet je ook je ziektekostenverzekering goed regelen.
Als je uitsluitend een Nederlands pensioen ontvangt en geen werkzaamheden verricht die tot een andere verzekeringssituatie leiden, kan Nederland verantwoordelijk blijven voor de kosten van je zorg. In dat geval kun je doorgaans gebruikmaken van het Europese S1-formulier.
Met dit formulier kun je je bij de Franse zorgverzekering, de CPAM, laten registreren.
Afhankelijk van je situatie kan het CAK een bijdrage voor zorgkosten in rekening brengen. De regels en de hoogte van de bijdrage zijn afhankelijk van je persoonlijke omstandigheden.
Ga er dus niet automatisch van uit dat je na je verhuizing gewoon je Nederlandse zorgverzekering kunt behouden of dat je zonder verdere formaliteiten bij de Franse zorgverzekering bent aangesloten.
Informeer vóór je verhuizing bij de bevoegde instanties welke regeling voor jou geldt.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
7. Wat moet je regelen bij de SVB en je pensioenfonds?
Een goede voorbereiding voorkomt onnodige problemen met je pensioenuitbetalingen.
Gebruik de volgende checklist wanneer je naar Frankrijk verhuist.
Geef je nieuwe adres door aan de SVB.
Controleer of je bankgegevens correct zijn.
Informeer je aanvullende pensioenfondsen en verzekeraars.
Controleer welke belastingen en inhoudingen van toepassing zijn.
Onderzoek hoe je ziektekostenverzekering in Frankrijk geregeld moet worden.
Zorg dat je toegang houdt tot je DigiD en de Berichtenbox.
Controleer of je documenten of een bewijs van leven moet aanleveren.
De SVB kan je in bepaalde situaties vragen om een bewijs van leven. Je hoeft dit niet automatisch ieder jaar zelf aan te vragen: volg de instructies die je van de SVB ontvangt.
Ben je nog niet met pensioen en wil je pas in Frankrijk je AOW laten ingaan? Neem dan ruim op tijd contact op met de SVB. Wie buiten Nederland woont, moet de aanvraagprocedure volgen die bij zijn of haar situatie past. De SVB adviseert om ongeveer zes maanden vóór de AOW-leeftijd de aanvraag te regelen.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
8. Waar vind je betrouwbare informatie?
Voor vragen over je eigen pensioen zijn de officiële instanties het beste vertrekpunt.
SVB: voor je AOW, opgebouwde rechten, uitbetaling in Frankrijk en wijzigingen in je persoonlijke situatie.
Je pensioenfonds of verzekeraar: voor je aanvullende pensioen en de gevolgen van een verhuizing.
Belastingdienst: voor belastingheffing over Nederlandse inkomsten wanneer je in Frankrijk woont.
CAK: voor informatie over zorgkostenbijdragen en de zorgregeling voor verdragsgerechtigden.
CPAM: voor je registratie bij de Franse zorgverzekering wanneer dat op jouw situatie van toepassing is.
Je kunt het beste al vóór je verhuizing contact opnemen met de instanties die voor jou van belang zijn. Zo heb je tijd om eventuele documenten te verzamelen en weet je beter waar je aan toe bent.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
Tot slot
Je Nederlandse AOW en aanvullende pensioen hoeven geen belemmering te zijn om na je pensionering in Frankrijk te gaan wonen. In de meeste gevallen kun je je opgebouwde pensioenrechten behouden en je uitkeringen in Frankrijk ontvangen.
De belangrijkste aandachtspunten zijn de hoogte van je AOW, de juiste registratie bij de betrokken instanties, de fiscale gevolgen en de regeling voor je ziektekostenverzekering.
Door deze onderwerpen tijdig te onderzoeken, kun je beter inschatten wat je financiële situatie in Frankrijk zal zijn.
Meer weten?
Lees ook het artikel Met pensioen in Frankrijk: wat verandert er voor je Nederlandse pensioen? voor een algemeen overzicht van de belangrijkste aandachtspunten.
Dit artikel is bedoeld als algemene oriëntatie en vervangt geen persoonlijk fiscaal, juridisch of pensioenadvies. Regels en persoonlijke omstandigheden kunnen verschillen. Controleer daarom altijd de actuele informatie bij de bevoegde instanties.
Laatst gecontroleerd: november 2026.
Wanneer je na je pensionering naar Frankrijk verhuist, verandert er niet alleen iets aan je woonomgeving. Ook je belastingpositie verandert.
Eens eerste, voor de hand liggende vraag is natuurlijk: Waar ga ik belasting betalen over mijn AOW en aanvullende pensioen. Blijf je belasting betalen in Nederland? Moet je voortaan aangifte doen in Frankrijk? En hoe voorkom je dat je in beide landen belasting betaalt over hetzelfde inkomen?
Het antwoord hangt af van het soort pensioen dat je ontvangt. Nederland en Frankrijk hebben een belastingverdrag gesloten waarin is vastgelegd welk land over bepaalde inkomsten belasting mag heffen.
In dit artikel leg ik uit hoe de belangrijkste regels werken en waar je rekening mee moet houden wanneer je je Nederlandse pensioen in Frankrijk ontvangt.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
1. Waar ben je belastingplichtig als je in Frankrijk gaat wonen?
Wanneer je definitief naar Frankrijk verhuist, word je doorgaans fiscaal inwoner van Frankrijk.
Dat betekent dat Frankrijk in beginsel belasting mag heffen over je wereldwijde inkomen. Daaronder vallen ook je Nederlandse AOW en aanvullende pensioen.
Het is daarbij belangrijk om onderscheid te maken tussen je officiële uitschrijving uit Nederland en je fiscale woonplaats. Je fiscale woonplaats wordt niet uitsluitend bepaald door je inschrijving bij een gemeente. Ook je persoonlijke en economische omstandigheden spelen een rol.
Het belastingverdrag tussen Nederland en Frankrijk bepaalt vervolgens welk land daadwerkelijk belasting mag heffen over de verschillende inkomsten.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
2. In welk land betaal je belasting over je AOW?
De AOW (Algemene Ouderdomswet) is het wettelijke Nederlandse ouderdomspensioen.
Wanneer je in Frankrijk woont, wordt je AOW in beginsel in Frankrijk belast.
Je geeft de ontvangen AOW dus op in je Franse belastingaangifte. Nederland houdt in dat geval doorgaans geen Nederlandse inkomstenbelasting meer in, mits je aan de voorwaarden voor vrijstelling voldoet en deze correct hebt geregeld.
Je moet er wel rekening mee houden dat er mogelijk nog andere inhoudingen op je AOW plaatsvinden. Denk bijvoorbeeld aan een bijdrage voor zorgkosten of premies wanneer je daarvoor nog in Nederland verzekerd bent.
Het is daarom belangrijk om onderscheid te maken tussen inkomstenbelasting en sociale bijdragen.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
3. Hoe zit het met je aanvullende pensioen?
Voor aanvullende pensioenen uit Nederland geldt in de meeste gevallen dezelfde hoofdregel.
Ontvang je bijvoorbeeld pensioen van een Nederlands pensioenfonds waar je tijdens je werkzame leven via een werkgever pensioen hebt opgebouwd? Dan mag Frankrijk daar doorgaans belasting over heffen wanneer je daar fiscaal woont.
Het maakt daarbij in principe niet uit of het pensioen rechtstreeks door een Nederlands pensioenfonds wordt uitbetaald of dat je het op een Franse bankrekening ontvangt.
Ook wanneer je je Nederlandse pensioen eerder hebt overgedragen aan een Franse verzekeraar, kan het nog steeds als Nederlands pensioen worden beschouwd.
Er bestaat echter een belangrijke uitzondering: pensioen dat je hebt opgebouwd door werkzaamheden voor de Nederlandse overheid.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
4. Bijzonder geval: pensioen uit overheidsdienst
Heb je tijdens je loopbaan bij de Nederlandse overheid gewerkt? Dan kunnen andere belastingregels gelden.
Volgens het belastingverdrag tussen Nederland en Frankrijk mag Nederland in beginsel belasting heffen over pensioen dat wordt uitgekeerd vanwege werkzaamheden in de Nederlandse publieke sector.
Dit geldt bijvoorbeeld voor bepaalde pensioenen die zijn opgebouwd als ambtenaar.
Er bestaat een onderscheid tussen werkzaamheden in de publieke sector en werkzaamheden in een commerciële of industriële activiteit van de overheid. Voor die laatste categorie kunnen de gewone pensioenregels gelden.
Heb je zowel in de particuliere sector als bij de overheid gewerkt? Dan kan het nodig zijn om de verschillende pensioendelen afzonderlijk te beoordelen.
Het is daarom verstandig om bij je pensioenfonds na te vragen welk gedeelte van je pensioen betrekking heeft op overheidsdienst.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
5. Hoe voorkom je dat je dubbel belasting betaalt?
Nederland en Frankrijk hebben een belastingverdrag gesloten om dubbele belasting te voorkomen.
In de praktijk betekent dit dat je niet zomaar twee keer inkomstenbelasting over hetzelfde pensioen hoeft te betalen.
Wanneer het verdrag bepaalt dat Frankrijk het recht heeft om belasting te heffen, kun je bij de Nederlandse Belastingdienst een vrijstelling van Nederlandse loonheffing aanvragen.
Hiervoor gebruik je het formulier ‘Aanvraag vrijstelling van loonheffing’.
Met deze vrijstelling voorkom je dat Nederland alvast loonbelasting inhoudt op inkomsten die volgens het belastingverdrag in Frankrijk belast moeten worden.
Je moet de vrijstelling wel zelf aanvragen. Het is dus verstandig om dit tijdig te regelen, zodat je niet onnodig te maken krijgt met inhoudingen en latere terugbetalingen.
Let op: een vrijstelling van Nederlandse loonheffing betekent niet dat je geen belasting in Frankrijk hoeft te betalen. Je moet het betreffende inkomen nog steeds correct aangeven in Frankrijk.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
6. Hoe wordt je pensioen in Frankrijk belast?
Wanneer Frankrijk het heffingsrecht heeft, wordt je pensioen opgenomen in je Franse belastingaangifte.
Frankrijk kent een progressief inkomstenbelastingstelsel. Dat betekent dat het belastingpercentage afhankelijk is van de hoogte van je belastbare inkomen en je gezinssituatie.
Bij de berekening wordt niet alleen naar je Nederlandse pensioen gekeken. Ook andere inkomsten kunnen van invloed zijn op de uiteindelijke belasting.
Denk bijvoorbeeld aan:
Een Nederlands aanvullend pensioen.
Een AOW-uitkering.
Een Frans pensioen.
Inkomen van je partner.
Inkomsten uit verhuur van onroerend goed.
Andere belastbare inkomsten.
Frankrijk houdt bij de berekening van de inkomstenbelasting rekening met het zogenaamde quotient familial. Daarbij speelt het aantal fiscale delen binnen je huishouden een rol.
Voor gehuwden en partners die fiscaal gezamenlijk aangifte doen, wordt het gezamenlijke inkomen in beginsel meegenomen in de berekening.
Je kunt dus niet eenvoudig het Nederlandse belastingpercentage vergelijken met het Franse belastingpercentage. Je moet naar de volledige persoonlijke situatie kijken.
Een voorbeeld van een berekening voor een koppel Nederlanders:
- Inkomsten man en vrouw uit pensioen € 36.000
- Inkomsten in Frankrijk € 15.000
- Geen specifieke aftrekposten
- Bruto inkomsten € 51.000
- Familie quotient = 2 dus inkomsten delen door 2 = € 25.500
- Basis aftrek (2025) € 11.600
- Rest € 13.900
- Over deze eerste schijf (tot € 25.597) betaal je 11% = € 1529
- En verder nog een bedrag aan premies volksverzekeringen waarvan de berekening redelijk ingewikkeld is
Dit zijn geen exacte bedragen die voor iedereen gelden !
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
7. Moet je ook in Nederland belastingaangifte doen?
Wanneer je naar Frankrijk verhuist, moet je in Nederland aangifte doen over het jaar waarin je emigreert.
Je krijgt daarbij te maken met de zogenaamde M-aangifte. Daarin worden je inkomsten en fiscale situatie vóór en na je verhuizing behandeld.
Na het jaar van emigratie kun je, afhankelijk van je inkomsten en persoonlijke situatie, nog steeds verplicht zijn om aangifte te doen in Nederland.
Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer je inkomsten ontvangt waarover Nederland volgens het belastingverdrag belasting mag heffen.
In Frankrijk moet je eveneens aangifte doen over je belastbare inkomen, waaronder je buitenlandse pensioeninkomsten wanneer Frankrijk daarover mag heffen.
Het is dus mogelijk dat je in beide landen aangifte moet doen, ook al wordt je pensioen uiteindelijk maar in één van de landen belast.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
8. Is er nog iets bijzonders bij de emigratie zelf?
Ja. Er is een fiscale regeling die je vooraf moet kennen: de conserverende aanslag.
Wanneer je Nederland verlaat, kan de Nederlandse Belastingdienst een conserverende aanslag opleggen over bepaalde pensioen- en lijfrenteaanspraken die je in Nederland hebt opgebouwd en waarvoor je eerder fiscaal voordeel hebt genoten.
Dit betekent niet dat je bij je verhuizing onmiddellijk belasting over je volledige pensioen moet betalen.
In veel gevallen wordt uitstel van betaling verleend. Onder bepaalde voorwaarden kan de aanslag na verloop van tijd (10 jaar) worden kwijtgescholden.
Er kunnen wel gevolgen ontstaan wanneer je bijvoorbeeld je pensioen afkoopt of een andere handeling verricht die niet aan de fiscale voorwaarden voldoet.
Dit is vooral een onderwerp om te bespreken wanneer je nog vóór je pensionering naar Frankrijk verhuist.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
9. Wat kun je het beste vooraf regelen?
Om onaangename verrassingen te voorkomen, raad ik je aan om vóór je verhuizing de volgende zaken te onderzoeken:
Vraag bij je pensioenfonds na welk gedeelte van je pensioen betrekking heeft op particuliere werkzaamheden en welk gedeelte eventueel op overheidsdienst.
Controleer bij de SVB welke fiscale inhoudingen op je AOW van toepassing zijn.
Informeer bij de Belastingdienst naar de vrijstelling van Nederlandse loonheffing.
Laat berekenen hoeveel belasting je in Frankrijk over je pensioen moet betalen.
Onderzoek of je nog andere Nederlandse inkomsten hebt die fiscaal relevant zijn.
Controleer of je bij emigratie te maken krijgt met een conserverende aanslag.
Vooral wanneer je meerdere pensioenuitkeringen ontvangt of wanneer je partner eveneens pensioeninkomsten heeft, is het verstandig om de totale situatie te laten beoordelen.
_____________________________________________________________________________________________________________________________________________
Tot slot: laat je niet verrassen door de fiscale gevolgen
Een Nederlandse AOW en een aanvullend pensioen vormen voor veel mensen een goede basis om hun pensioenjaren in Frankrijk door te brengen.
Het feit dat je naar Frankrijk verhuist, betekent niet dat je je opgebouwde pensioenrechten verliest. Wel verandert de manier waarop je inkomsten fiscaal worden behandeld.
Voor de meeste particuliere pensioenen geldt dat Frankrijk het land is waar je belasting betaalt wanneer je daar fiscaal woont. Bij pensioenen uit overheidsdienst kunnen andere regels gelden.
Mijn advies is om vóór je verhuizing een overzicht te maken van al je pensioeninkomsten en de fiscale gevolgen daarvan. Zo weet je beter hoeveel je uiteindelijk netto overhoudt en kun je met meer zekerheid aan je nieuwe leven in Frankrijk beginnen.
Meer weten?
Lees ook de andere artikelen in het Kenniscentrum:
Met pensioen in Frankrijk: wat verandert er voor je Nederlandse pensioen?
AOW en pensioen ontvangen in Frankrijk: wat moet je regelen?
Dit artikel is bedoeld als algemene oriëntatie en vormt geen persoonlijk fiscaal advies. De toepassing van het belastingverdrag is afhankelijk van je persoonlijke situatie en de aard van je pensioen. Controleer altijd de actuele regels bij de Nederlandse en Franse belastingdiensten.
Laatst gecontroleerd: november 2026.